Sabzı qovurma
Plov qarası: quzu əti çoxlu göyərti — keşniş, şüyüd, cəfəri, yaşıl soğan — və turşa alça ilə uzun bişirilir.
Yaxşı bişmiş isti yemək
Tərkibi
- quzu əti
- soğan
- keşniş
- şüyüd
- cəfəri
- yaşıl soğan
- ispanaq
- quru alça
- kərə yağı
- zəfəran
- duz
Necə hazırlanır
Ət soğanla qovrulur, az su ilə yumşalana qədər bişirilir; doğranmış göyərti kərə yağında ayrıca qovrulub ətə qatılır və alça ilə birlikdə 20–30 dəqiqə bişirilir.
Aşağı immunitetdə qida təhlükəsizliyi
- Əti tam bişənə qədər bişirin: içi buxarlanacaq qədər isti, çəhrayı hissəsi və qanlı suyu olmamalıdır.
- Göyərti çox olduqda onu yaxşı yuyun və yeməkdə bişirin; təzə göyərtini yeməyin üstünə çiy səpməkdən neytropeniya dövründə çəkinmək olar.
Müalicə dövründə necə hazırlamaq
Bu yeməkdə göyərti tam bişir — müalicə dövrü üçün çiy göyərtidən yaxşı əvəzdir. Göyərtini bişirməzdən əvvəl axar suda yaxşı yuyun; qanı duruldan dərman qəbul edirsinizsə, göyərti miqdarını komandanızla müzakirə edin.
Müalicə dövründə qidalanma həkiminizlə razılaşdırılır. Müalicə dövrü üçün 7 günlük nümunə menyu →
Saxlanması
Bişəndən sonra 2 saat ərzində soyudub soyuducuya qoyun, 1–2 gün ərzində yeyin. Böyük həcmi kiçik qablara bölün ki, tez soyusun.
Qızdırılması
Bir dəfə, hər yeri buxarlanana qədər qızdırın; mikrodalğalı sobada arada qarışdırın.
Hansı simptomlarda uyğun ola bilər
- İştahsızlıq. Kiçik porsiyada çox enerji və zülal verir — iştah az olanda faydalı ola bilər.
- Arıqlama. Enerjisi yüksəkdir və asanlıqla zənginləşdirilə bilər (yağ, pendir, qatıq) — arıqlama zamanı faydalı ola bilər.
- Dad dəyişikliyi. Ətirli ədviyyat, göyərti və ya yüngül turşluq yeməyin dadsız və ya metal dadlı göründüyü vaxt kömək edə bilər (ağızda yara yoxdursa).
Bunlar ümumi müşahidələrdir: nəyin sizə uyğun olduğu gündən-günə dəyişə bilər.
Müalicə mərhələləri
- Müalicədən əvvəluyğun ola bilər
- Kurs zamanıuyğun ola bilər
- Aşağı göstəricilər (neytropeniya)Təzə bişmiş və isti haldauyğun ola bilər
- Kurslar arasındauyğun ola bilər
- Müalicədən sonrauyğun ola bilər
Mərhələ qeydləri ümumidir. Aşağı göstəricilər dövründə yalnız müalicə komandanızın qida qaydalarına əməl edin.
Digər xəstəliklər olduqda
- Ürək xəstəliyi, Artıq çəki, Qaraciyər, Mədə-bağırsaq. Yağlı ola bilər. Ürək, qaraciyər, mədə-bağırsaq xəstəliyində və ya artıq çəkidə yağın miqdarını və porsiyanı komandanızla müzakirə edin.
- Ürək xəstəliyi. Çoxlu yaşıl göyərti var (K vitamini). Qanı duruldan dərman qəbul edirsinizsə, göyərti miqdarını sabit saxlamağı komandanızla müzakirə edin.
- Mədə-bağırsaq. Pomidor, limon və ya sirkə səbəbindən turş ola bilər; reflüks, qastrit və ağızda yaralar olduqda bunu nəzərə alın.
- Hipertoniya, Ürək xəstəliyi, Böyrək. Çox vaxt duzlu olur (bulyon, duzlu pendir, kolbasa, turşu). Yüksək təzyiq, ürək və ya böyrək xəstəliyində duz miqdarını komandanızla müzakirə edin.
Qida dəyəri (100 q üçün)
Bu yemək üçün etibarlı mənbəyə əsaslanan qida dəyəri hələ əlavə edilməyib.
Bu mətbəxdən digər yeməklər
- Plov
- Yarpaq dolması
- Düşbərə
- Piti
- Qutab
- Dovğa
- Göyərti kükü
- Ləvəngi
- Mərci şorbası
- Toyuq şorbası (əriştəli)
- Küftə bozbaş
- Xaş
- Xəngəl
- Kələm dolması
- Üç bacı dolması (badımcan, bibər, pomidor)
- Şah plov
- Şüyüd plov
- Fisincan plov
- Turşu qovurma
- Lülə kabab
- Tikə kabab
- Nərə kababı
- Sac içi
- Toyuq bozartması
- Toyuq çığırtması
- Cız-bız
- Pomidor-yumurta
- Südlü düyü sıyığı
- Çoban salatı
- Motal pendiri
- Ayran
- Şəkərbura
- Paxlava
- Firni
- Quru meyvə kompotu
- Təndir çörəyi
Əlaqəli mövzular
Qida təhlükəsizliyiNeytropenik pəhriz (aşağı mikroblu pəhriz)Pasterizə edilmişDaxili bişmə temperaturuQalıq yeməklərÇarpaz çirklənmə
Mənbələr
- Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Safer Food Choices for People With Weakened Immune Systems
- FoodSafety.gov (U.S. HHS). Cook to a Safe Minimum Internal Temperature
- USDA Food Safety and Inspection Service. Leftovers and Food Safety
- U.S. Food and Drug Administration (FDA). Food Safety for Older Adults and People with Cancer, Diabetes, HIV/AIDS, Organ Transplants, and Autoimmune Diseases
- Food Standards Agency (UK). Chilling
- World Health Organization (WHO). Five keys to safer food manual
- Memorial Sloan Kettering Cancer Center. Food Safety During Cancer Treatment
- National Cancer Institute (NCI). Eating Hints: Before, during, and after Cancer Treatment
- BMJ Supportive & Palliative Care, 2019. Neutropenic diets to prevent cancer infections: updated systematic review and meta-analysis
- U.S. Department of Agriculture (USDA). FoodData Central — Food and Nutrient Database for Dietary Studies (FNDDS)