← Geri
Tədqiqatlar və yeni üsullar

Yeni dərman necə yaranır: hədəfdən aptekə

Müasir dərmanlar çox vaxt konkret hədəf üçün "dizayn" edilir: xərçəng hüceyrəsində səhv işləyən zülal tapılır və onu bloklayan molekul hazırlanır.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Cibində imatinib dərmanı olan ABL kinaza zülalının lent modeli
Şəkil 1.Hədəfində dərman: ABL zülalının cibində imatinib (3D model)

01Qısa cavab

Mərhələlər: hədəfin seçilməsi; minlərlə molekulun yoxlanması (skrininq); ən yaxşısının təkmilləşdirilməsi; hüceyrə və heyvan modellərində təhlükəsizlik və təsir; dərman formasının (həb, infuziya) hazırlanması; sonra klinik fazalar. Bütün məlumatlar tənzimləyici orqana — ABŞ-da FDA, Avropada EMA — təqdim olunur, onlar fayda və riski müstəqil qiymətləndirir. Qeydiyyatdan sonra da nadir yan təsirlər izlənir.

02Sadə izah

Hədəf seçilir.

Skrininq.

Klinik fazalar.

Tənzimləyici baxış.

03Elmi izah

FDA: yeni dərman yalnız klinik məlumatlar faydanın risklərdən üstün olduğunu göstərdikdə təsdiqlənir.

NCI: yeni müalicələr laboratoriyadan klinik tədqiqatlara qədər mərhələ-mərhələ yoxlanılır; yalnız təhlükəsizliyi və faydası sübut olunanlar standart müalicəyə çevrilir.

04Bədəndə nə baş verir?

Hədəfli dizayn

Molekul konkret zülala uyğunlaşdırılır.

Minlərlə namizəd
Şəkil 2.Minlərlə namizəd — Yeni dərman necə yaranır: hədəfdən aptekə

Fayda–risk

Tənzimləyici hər iki tərəfi ölçür.

Tərəzi
Şəkil 3.Tərəzi — Yeni dərman necə yaranır: hədəfdən aptekə

Yeniliyi necə oxumalı

Tədqiqat xəbəri ümid verir, amma hər yenilik hər kəsə uyğun deyil. Kimdə, hansı mərhələdə, neçə nəfərdə yoxlandığına baxın.

Həkiminizlə danışın

Oxuduğunuzu həkiminizə göstərin: o, bunun sizin diaqnozunuz və müalicənizlə əlaqəsini izah edəcək. Müalicəni özbaşına dəyişməyin.

05Tədqiqat xəbərindən söhbətə: dörd addım

Oxuyun, yoxlayın, soruşun, birlikdə qərar verin.

Oxuyun — Etibarlı mənbədən.1OxuyunEtibarlı mənbədən.
Yoxlayın — Mərhələ, iştirakçılar, nəticə.2YoxlayınMərhələ, iştirakçılar, nəticə.
Soruşun — Həkiminizə göstərin.3SoruşunHəkiminizə göstərin.
Qərar — Birlikdə, tələsmədən.4QərarBirlikdə, tələsmədən.
MənbəEtibarlı sayt.
HəkimFərdi izah.
TəhlükəsizlikMüalicəni özbaşına dəyişməmək.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
Hədəfli dizaynMolekul konkret zülala uyğunlaşdırılır.
Fayda–riskTənzimləyici hər iki tərəfi ölçür.
Yeniliyi necə oxumalıTədqiqat xəbəri ümid verir, amma hər yenilik hər kəsə uyğun deyil. Kimdə, hansı mərhələdə, neçə nəfərdə yoxlandığına baxın.
Həkiminizlə danışınOxuduğunuzu həkiminizə göstərin: o, bunun sizin diaqnozunuz və müalicənizlə əlaqəsini izah edəcək. Müalicəni özbaşına dəyişməyin.

07Əsas terminlər

Skrininq
Çoxlu maddənin sürətli yoxlanması.
Tənzimləyici orqan
Dərmanlara icazə verən dövlət qurumu.
Klinik tədqiqat
İnsanların könüllü iştirakı ilə yeni müalicənin yoxlanması.
Sübut
Etibarlı tədqiqatlarla təsdiqlənmiş nəticə.

08Əsas fikirlər

  • Seçin.
  • Yoxlayın.
  • Təsdiqləyin.
  • Mənbəni yoxlayın.
  • Həkimlə danışın.

09Tez-tez verilən suallar

Təsdiq dərmanın hər kəsə uyğun olması deməkdir?

Xeyr — yalnız müəyyən göstəriş və xəstələr üçün.

Ölkəmdə niyə hələ yoxdur?

Hər ölkədə qeydiyyat ayrıca aparılır.

Bu yenilik mənə uyğundurmu?

Bunu yalnız müalicə edən həkim sizin diaqnozunuza, mərhələyə və vəziyyətinizə görə deyə bilər.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Təsdiq dərmanın hər kəsə uyğun olması deməkdir?

  2. Ölkəmdə niyə hələ yoxdur?

  3. Bu yenilik mənə uyğundurmu?

Suallarım

12Mənbələr

  1. U.S. Food and Drug Administration. The Drug Development Process
  2. U.S. Food and Drug Administration. FDA Drug Review Process (continued)
  3. European Medicines Agency. Clinical trials in human medicines
  4. National Cancer Institute. What Are Clinical Trials?
  5. National Cancer Institute. Phases of Clinical Trials
  6. National Cancer Institute. Using Trusted Resources
  7. Cancer.Net (ASCO). Phases of Clinical Trials
  8. Cancer.Net (ASCO). Placebos in Cancer Clinical Trials
  9. Cancer.Net (ASCO). Questions to Ask About Clinical Trials
  10. American Cancer Society. Clinical Trials
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt

Saytın interaktiv versiyasını açın →