Qidalanma və gündəlik həyat

Steroid qəbulu zamanı iştah: aclığı idarə etmək

Prednizolon və deksametazon çox vaxt güclü aclıq hissi yaradır — xüsusən uşaqlarda və yeniyetmələrdə. «Çəki artımı: steroidlər, iştah və ödem»-də çəki artımından danışdıq; bu bölmə gündəlik aclığı idarə etməyin praktik yollarını izah edir.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Tərəvəz-paxlalı şorba və qatıq.
Şəkil 1.Doyuran şorba — Steroid qəbulu zamanı iştah: aclığı idarə etmək

01Qısa cavab

Aclıq real hissdir — iradə zəifliyi deyil. Doyuran, az kalorili qidaları hazır saxlayın: tərəvəz şorbası, bişmiş tərəvəz, paxlalı, qatıq, yumurta, meyvə (təhlükəsiz hazırlanmış). Nizamlı vaxtlarda yeyin, qəlyanaltıları planlaşdırın. Şirin içkiləri su ilə əvəz edin. Duzlu qəlyanaltılar ödemi artırır. Gecə aclığı üçün yüngül seçimlər hazırlayın. Uşaqlarda qadağa yerinə seçim verin. Steroidi səhər qəbul etmək yuxuya kömək edə bilər — komandadan soruşun. Kurs bitəndən sonra iştah adətən normallaşır.

02Sadə izah

Aclıq dərmandandır.

Doyuran, yüngül qida.

Planlı qəlyanaltılar.

Şirin içki yox.

03Elmi izah

MedlinePlus: kortikosteroidlər iştahı artırır, maye yığır və qan şəkərini qaldırır; təsirlər adətən doza azaldıqca keçir.

ESPEN: xərçəng xəstələrində çəki və əzələ itkisinin qarşısını almaq üçün kifayət qədər enerji və zülal vacibdir; qidalanma vəziyyəti müntəzəm qiymətləndirilməlidir.

NCI: müalicənin yan təsirləri (ürəkbulanma, dad dəyişikliyi, ağız yaraları) üçün praktik qida məsləhətləri mövcuddur.

04Bədəndə nə baş verir?

Uşaqlar

Steroid kurslarında uşaqların əhvalı və aclığı dəyişkən olur — səbr və planlı qəlyanaltılar kömək edir.

Soyulmuş portağal və bişmiş alma.
Şəkil 2.Meyvə — Steroid qəbulu zamanı iştah: aclığı idarə etmək

Qan şəkəri

Diabet riski varsa, komanda qan şəkərini izləyəcək.

Qaranlıq, səliqəli mətbəx.
Şəkil 3.Gecə mətbəxi — Steroid qəbulu zamanı iştah: aclığı idarə etmək

Dietoloq

Çəki itkisi, iştahsızlıq və ya xüsusi pəhriz ehtiyacı varsa, xəstəxanada dietoloqla görüş istəyin.

Qida təhlükəsizliyi

Neytropeniya zamanı qida təhlükəsizliyi qaydaları (bax: «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim») hər mərhələdə qüvvədədir.

05Qidalanma: dörd addım

Qiymətləndir, riskli olanı dəyiş, təhlükəsiz bişir, mütəmadi ye.

Qiymətləndir — Çəki və iştah.1QiymətləndirÇəki və iştah.
Dəyiş — Təhlükəsiz seçim.2DəyişTəhlükəsiz seçim.
Bişir — Tam isti.3BişirTam isti.
Mütəmadi ye — Kiçik porsiyalar.4Mütəmadi yeKiçik porsiyalar.
GücEnerji.
ZülalƏzələ üçün.
TəhlükəsizlikQida qaydaları.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
UşaqlarSteroid kurslarında uşaqların əhvalı və aclığı dəyişkən olur — səbr və planlı qəlyanaltılar kömək edir.
Qan şəkəriDiabet riski varsa, komanda qan şəkərini izləyəcək.
DietoloqÇəki itkisi, iştahsızlıq və ya xüsusi pəhriz ehtiyacı varsa, xəstəxanada dietoloqla görüş istəyin.
Qida təhlükəsizliyiNeytropeniya zamanı qida təhlükəsizliyi qaydaları (bax: «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim») hər mərhələdə qüvvədədir.

07Əsas terminlər

Deksametazon
Güclü steroid dərmanı.
Hiperfaqiya
Həddindən artıq aclıq.
Dietoloq
Qidalanma üzrə mütəxəssis.
Zülal
Əzələ və toxumaların bərpası üçün qida maddəsi.
Neytropeniya
Neytrofillərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • Planlayın.
  • Doyuran seçimlər.
  • Səbir — keçicidir.
  • Pəhriz müalicə deyil.
  • Dietoloqla danışın.

09Tez-tez verilən suallar

Uşağım hər saat yemək istəyir, nə edim?

Yüngül, doyuran seçimlər və planlı vaxtlar.

Dozanı azalda bilərəmmi?

Xeyr, özbaşına dəyişmək təhlükəlidir.

Xüsusi pəhriz leykozu sağalda bilərmi?

Xeyr. Yaxşı qidalanma müalicəyə dözümlülüyü dəstəkləyir, amma müalicə etmir.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Uşağım hər saat yemək istəyir, nə edim?

  2. Dozanı azalda bilərəmmi?

  3. Xüsusi pəhriz leykozu sağalda bilərmi?

Suallarım

12Mənbələr

  1. MedlinePlus. Prednisone
  2. National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
  3. ESPEN. ESPEN practical guideline: Clinical Nutrition in cancer (2021)
  4. Leukemia & Lymphoma Society. Food and Nutrition
  5. World Health Organization. Healthy diet fact sheet
  6. NCCIH (U.S. NIH). Herbs at a Glance
  7. World Health Organization (WHO). World Hand Hygiene Day
  8. American Cancer Society. Preventing Infections in People with Cancer
  9. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Safer Food Choices for People With Weakened Immune Systems
  10. MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Electrolyte Panel
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt