Ziyarətçilərin gigiyenası: beş sadə qayda
Ziyarətçinin əlləri və paltarı xəstəyə mikrob daşıya bilər. Bir neçə sadə qayda bu riski xeyli azaldır.

01Qısa cavab
02Sadə izah
Əllər — girişdə və çıxışda.
Lazım olsa — maska.
Çarpayıda oturmayın.
Kateterə toxunmayın.
03Elmi izah
ÜST: düzgün əl gigiyenası səhiyyə ilə bağlı infeksiyaların qarşısını almağın əsas yoludur.
NCI: kimyəvi terapiya neytrofilləri, trombositləri və eritrositləri azalda bilər; bu, infeksiya, qanaxma və yorğunluq riskini artırır.
04Bədəndə nə baş verir?
Antiseptik
Əllər görünən dərəcədə çirkli deyilsə, spirtli antiseptik kifayətdir.
Sabun
Görünən çirk və ishal halında sabun və su lazımdır.
Neytrofillər
İnfeksiyaya qarşı ilk müdafiə; az olanda gigiyena xüsusilə vacibdir.
Trombositlər
Qanın laxtalanmasına kömək edir; az olanda zədələrdən qorunun.
05Gündəlik qoruma: dörd addım
Yu, qoru, yoxla, xəbər ver.







06Əsas məqamlar cədvəldə
| Mövzu | Qısa izah |
|---|---|
Antiseptik | Əllər görünən dərəcədə çirkli deyilsə, spirtli antiseptik kifayətdir. |
Sabun | Görünən çirk və ishal halında sabun və su lazımdır. |
Neytrofillər | İnfeksiyaya qarşı ilk müdafiə; az olanda gigiyena xüsusilə vacibdir. |
Trombositlər | Qanın laxtalanmasına kömək edir; az olanda zədələrdən qorunun. |
07Əsas terminlər
- Spirtli antiseptik
- Əllər üçün spirt əsaslı vasitə.
- Respirator etiketi
- Öskürəyi örtmək qaydası.
- ANC
- Mütləq neytrofil sayı.
- Trombositopeniya
- Trombositlərin azalması.
08Əsas fikirlər
- Əlləri təmizləyin.
- Maska.
- Toxunmayın.
- Əlləri yuyun.
- 38 °C — zəng edin.
09Tez-tez verilən suallar
Xəstəni qucaqlaya bilərəmmi?
Sağlamsınızsa və əlləriniz təmizdirsə, adətən bəli.
Əlcək lazımdırmı?
Adətən yox — əl gigiyenası kifayətdir, komanda başqa deməsə.
Hər gün nəyə diqqət edim?
Hərarət, qanaxma, yorğunluq və kateter yeri — dəyişiklik olsa, komandaya deyin.
10Həkimə veriləcək suallar
Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.
Xəstəni qucaqlaya bilərəmmi?
Əlcək lazımdırmı?
Hər gün nəyə diqqət edim?
12Mənbələr
- National Cancer Institute. Infection and Neutropenia during Cancer Treatment
- National Cancer Institute. Bleeding and Bruising (Thrombocytopenia) and Cancer Treatment
- National Cancer Institute. Anemia and Cancer Treatment
- World Health Organization. World Hand Hygiene Day
- American Cancer Society. Therapy, Counseling, and Support Resources for People with Cancer
- NCCN Guidelines for Patients. Distress During Cancer Care
- Cancer Research UK. Mental health and cancer
- Lancet Oncology, 2011. Prevalence of depression, anxiety, and adjustment disorder in oncological, haematological, and palliative-care settings: a meta-analysis of 94 interview-based studies
- Journal of the National Comprehensive Cancer Network, 2019. Distress Management, Version 3.2019, NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology
- National Cancer Institute (NCI). Meditation and Relaxation for Your Mind and Body
Antiseptik
Sabun
Neytrofillər