Psixologiya, ailə və məişət

Aşağı neytrofillər: gigiyena qalxanı

Neytrofillər bakteriya və göbələklərə qarşı ilk müdafiədir. Onlar az olanda (neytropeniya) adi mikrob belə ağır infeksiyaya səbəb ola bilər, hərarət isə tək əlamət ola bilər.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Açıq ovuca antiseptik tökülür
Şəkil 1.Neytrofillər azdırsa, gigiyena qalxandır

01Qısa cavab

Əlləri tez-tez yuyun: yeməkdən əvvəl, tualetdən sonra, çöldən gələndə. Hər gün duş və ya vanna, gündəlik ağız qulluğu. Ailə və qonaqlar da əl yusun; xəstə adamlar gəlməsin. İzdihamdan, xəstələrlə təmasdan, heyvan nəcisindən, torpaq və çürümüş yarpaqdan uzaq durun. Qida təhlükəsizliyi qaydalarına əməl edin («Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim»). Rektal termometr, şam, imalə — olmaz. Hərarəti komandanın dediyi kimi ölçün; 38 °C və yuxarı və ya titrəmə — dərhal zəng edin, özbaşına dərman içməyin.

02Sadə izah

Əllər — əsas.

İzdiham yox.

Hərarəti ölçün.

38 °C — zəng.

03Elmi izah

NCI: neytropeniya zamanı əl gigiyenası, xəstələrdən uzaq durmaq və hərarətə dərhal reaksiya infeksiya riskini azaldır.

NCI: kimyəvi terapiya neytrofilləri, trombositləri və eritrositləri azalda bilər; bu, infeksiya, qanaxma və yorğunluq riskini artırır.

04Bədəndə nə baş verir?

Febril neytropeniya

Neytropeniyada hərarət — təcili vəziyyətdir.

Gizli infeksiya

Az neytrofil iltihab əlamətlərini zəiflədə bilər.

Neytrofillər
Şəkil 3.Neytrofillər — Aşağı neytrofillər: gigiyena qalxanı

Neytrofillər

İnfeksiyaya qarşı ilk müdafiə; az olanda gigiyena xüsusilə vacibdir.

Trombositlər

Qanın laxtalanmasına kömək edir; az olanda zədələrdən qorunun.

05Gündəlik qoruma: dörd addım

Yu, qoru, yoxla, xəbər ver.

Yu — Əllər və şəxsi gigiyena.1YuƏllər və şəxsi gigiyena.
Qoru — Zədə və infeksiyadan.2QoruZədə və infeksiyadan.
Yoxla — Hərarət və dəri.3YoxlaHərarət və dəri.
Xəbər ver — Dəyişikliyi komandaya deyin.4Xəbər verDəyişikliyi komandaya deyin.
GigiyenaTəmiz əllər.
Hərarət38 °C həddi.
QorumaKomandanın qaydaları.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
Febril neytropeniyaNeytropeniyada hərarət — təcili vəziyyətdir.
Gizli infeksiyaAz neytrofil iltihab əlamətlərini zəiflədə bilər.
Neytrofillərİnfeksiyaya qarşı ilk müdafiə; az olanda gigiyena xüsusilə vacibdir.
TrombositlərQanın laxtalanmasına kömək edir; az olanda zədələrdən qorunun.

07Əsas terminlər

Neytrofil
Bakteriyalarla mübarizə aparan ağ qan hüceyrəsi.
Febril neytropeniya
Aşağı neytrofillərlə hərarət.
ANC
Mütləq neytrofil sayı.
Trombositopeniya
Trombositlərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • Yuyun.
  • Ölçün.
  • Zəng edin.
  • Əlləri yuyun.
  • 38 °C — zəng edin.

09Tez-tez verilən suallar

Maska taxmalıyam?

Bəzi hallarda komanda tövsiyə edir; öz komandanızdan soruşun.

Hərarət endirici içim?

Komanda deməyənə qədər yox — o, hərarəti gizlədə bilər.

Hər gün nəyə diqqət edim?

Hərarət, qanaxma, yorğunluq və kateter yeri — dəyişiklik olsa, komandaya deyin.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Maska taxmalıyam?

  2. Hərarət endirici içim?

  3. Hər gün nəyə diqqət edim?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. Infection and Neutropenia during Cancer Treatment
  2. National Cancer Institute. Bleeding and Bruising (Thrombocytopenia) and Cancer Treatment
  3. National Cancer Institute. Anemia and Cancer Treatment
  4. World Health Organization. World Hand Hygiene Day
  5. American Cancer Society. Therapy, Counseling, and Support Resources for People with Cancer
  6. NCCN Guidelines for Patients. Distress During Cancer Care
  7. Cancer Research UK. Mental health and cancer
  8. Lancet Oncology, 2011. Prevalence of depression, anxiety, and adjustment disorder in oncological, haematological, and palliative-care settings: a meta-analysis of 94 interview-based studies
  9. Journal of the National Comprehensive Cancer Network, 2019. Distress Management, Version 3.2019, NCCN Clinical Practice Guidelines in Oncology
  10. National Cancer Institute (NCI). Meditation and Relaxation for Your Mind and Body
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt