Qidalanma və gündəlik həyat

Konservlər — qida kartı: rahat ehtiyat, diqqətli seçim

Noxud, lobya, balıq konservi, tomat pastası və ya evdə bağlanmış turşu — konserv rəfi uzun müddət saxlanılan rahat ehtiyatdır. Bu kartda hansı konservlərin müalicə zamanı təhlükəsiz olduğunu və nəyə diqqət yetirmək lazım olduğunu izah edirik.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Bütöv konservlər rahat ehtiyatdır
Şəkil 1.Bütöv konservlər rahat ehtiyatdır.

01Qısa cavab

Bütöv, şişməmiş, tarixi keçməmiş fabrik konservləri müalicə zamanı rahat və adətən təhlükəsiz qida mənbəyidir. Şişmiş, əzilmiş, paslanmış və ya açanda fışıldayan bankanı atın. Evdə hazırlanan konservlər botulizm riski daşıyır. Açılmış konservin qalığını şüşə qaba köçürüb soyuducuda saxlayın. Lobya və noxudu yumaq duzu azaldır.

02Sadə izah

Bütöv banka — təhlükəsiz seçim.

Şişmiş banka — dadmadan atın.

Ev konservləri botulizm riski daşıyır.

Qalığı şüşə qaba köçürüb soyuducuya qoyun.

03Elmi izah

CDC botulizmin ən çox evdə düzgün bağlanmamış az turş konservlərdən (tərəvəz, ət) yarandığını bildirir.

ÜST: botulinum toksini sinirlərə təsir edir; 10 dəqiqə qaynatmaq toksini parçalayır, amma şübhəli bankanı heç dadmamaq lazımdır.

USDA: fabrik konservləri sterilizə olunur; banka bütöv qaldıqca uzun müddət təhlükəsizdir.

04Bədəndə nə baş verir?

Hansı konservlər faydalıdır?

Noxud, lobya, mərcimək, balıq (tuna, sardina), tomat və tərəvəz konservləri — zülal və lif üçün rahat mənbə.

Dəmir bankanın qapağı nəm parça ilə silinir.
Şəkil 2.Açmazdan əvvəl qapağı silin.

Necə açmaq?

Qapağı əvvəlcə silin, təmiz konserv açanla açın. Fışıltı, köpük, pis qoxu varsa, atın.

Qazanda tərəvəz şorbasında qaynayan noxud.
Şəkil 3.Konserv noxudu isti şorbada bişirin.

Bişirmə

Konserv lobya və noxudu yuyub isti yeməyə qatın və qaynadın.

Qalıq

Açıq dəmir bankada saxlamayın; şüşə qaba köçürüb 1–2 gün ərzində istifadə edin.

05Konserv: dörd addım

Yoxla, şişmişi at, qaynat, qalığı köçür.

Bankanı yoxla — Əzik və şiş yoxdur.1Bankanı yoxlaƏzik və şiş yoxdur.
Şişmiş — at — Bütövü seç.2Şişmiş — atBütövü seç.
Qaynat — İsti yeməkdə.3Qaynatİsti yeməkdə.
Qalığı köçür — Şüşə qab, soyuducu.4Qalığı köçürŞüşə qab, soyuducu.
EhtiyatUzun saxlanır.
ZülalNoxud, balıq.
TəhlükəsizlikBütöv banka.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
Hansı konservlər faydalıdır?Noxud, lobya, mərcimək, balıq (tuna, sardina), tomat və tərəvəz konservləri — zülal və lif üçün rahat mənbə.
Necə açmaq?Qapağı əvvəlcə silin, təmiz konserv açanla açın. Fışıltı, köpük, pis qoxu varsa, atın.
BişirməKonserv lobya və noxudu yuyub isti yeməyə qatın və qaynadın.
QalıqAçıq dəmir bankada saxlamayın; şüşə qaba köçürüb 1–2 gün ərzində istifadə edin.

07Əsas terminlər

Botulizm
Toksinin sinirlərə təsiri ilə ağır zəhərlənmə.
Az turş konserv
Tərəvəz, ət — botulizm riski yüksəkdir.
Sterilizasiya
Fabrikdə mikrobların məhv edilməsi.
Şişmiş banka
Qaz yığılmış, təhlükəli banka.
Neytropeniya
Neytrofillərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • Bütöv fabrik konservini seçin.
  • Şişmiş bankanı dadmayın.
  • Ev konservlərindən ehtiyat edin.
  • Qalığı şüşə qaba köçürün.
  • Duzu azaltmaq üçün yuyun.

09Tez-tez verilən suallar

Evdə bağlanmış turşu olarmı?

Neytropeniya zamanı ev konservləri və turşuları riskli ola bilər; fabrik məhsulunu seçin və həkimlə danışın.

Balıq konservi olarmı?

Bəli, bütöv fabrik bankasından.

Banka bir az əzilibsə?

Tikişdə və ya qapaqda əzik varsa, atın.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Evdə bağlanmış turşu olarmı?

  2. Balıq konservi olarmı?

  3. Banka bir az əzilibsə?

Suallarım

12Mənbələr

  1. Centers for Disease Control and Prevention. Botulism: Prevention
  2. World Health Organization. Botulism fact sheet
  3. Leukemia & Lymphoma Society. Diet Guidelines for Immunosuppressed Patients
  4. USDA Food Safety and Inspection Service. Shelf-Stable Food Safety
  5. NHS. Botulism
  6. U.S. Food and Drug Administration (FDA). Raw Milk Misconceptions and the Danger of Raw Milk Consumption
  7. NHS. Listeriosis
  8. NCCIH. Probiotics: What You Need To Know
  9. American Diabetes Association. Food & Nutrition
  10. ESPEN. ESPEN practical guideline: Clinical Nutrition in cancer (2021)
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt