Qidalanma və gündəlik həyat

Doğrama taxtaları: ayır və təmiz saxla

Doğrama taxtası çiy ətdən hazır qidaya mikrob keçməsinin ən çox rast gəlinən yollarından biridir. Bu bölmədə taxtaları necə seçmək, ayırmaq və təmizləmək lazım olduğunu izah edirik.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Qırmızı və yaşıl taxta.
Şəkil 1.İki taxta — Doğrama taxtaları: ayır və təmiz saxla

01Qısa cavab

Ən azı iki taxta saxlayın: biri çiy ət, quş və balıq üçün, digəri çörək, bişmiş qida, meyvə və tərəvəz üçün; rəngə görə ayırmaq rahatdır. Hər istifadədən sonra isti sabunlu su ilə fırçalayın, yaxalayın və dik vəziyyətdə havada qurudun. Plastik taxtaları qabyuyan maşında yumaq olar. Taxta taxta da olar, amma isladılıb qalmasın. Dərin cızıqlı, çatlamış taxtaları dəyişin — cızıqlarda bakteriya qalır. Çiy ətdən sonra taxtanı, bıçağı və əlləri dərhal yuyun.

02Sadə izah

İki taxta — çiy və hazır.

İsti sabunlu su.

Havada qurudun.

Cızıqlı — dəyişin.

03Elmi izah

Tədqiqatlar: çiy toyuqdan sonra yuyulmamış taxtada kəsilən tərəvəzə Campylobacter və Salmonella keçə bilər.

ÜST: qida yolu ilə keçən xəstəliklər immuniteti zəif insanlarda daha ağır keçir; beş açar — təmizlik, ayırma, tam bişirmə, təhlükəsiz temperatur, təhlükəsiz su və xammal.

04Bədəndə nə baş verir?

Dezinfeksiya

Çiy ətdən sonra təlimata uyğun durulaşdırılmış dezinfeksiyaedici ilə silmək olar.

Kölgədə cızıqlı taxta.
Şəkil 2.Köhnə taxta — Doğrama taxtaları: ayır və təmiz saxla

Bıçaqlar

Bıçaqları da ayırın və ya hər dəfə yuyun.

Rəfdə plastik taxta.
Şəkil 3.Qabyuyan maşın — Doğrama taxtaları: ayır və təmiz saxla

Neytropeniya

Neytrofillər azaldıqda adi mikroblar da ağır infeksiya yarada bilər; ona görə qaydalar daha sərtdir.

Ümumi qaydalar

Bu bölmə «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» və «Qida təhlükəsizliyi: dörd sadə qayda»-dəki ümumi qida təhlükəsizliyi qaydalarının bir hissəsidir.

05Təhlükəsizlik: dörd addım

Yoxla, riskli olanı dəyiş, düzgün hazırla, vaxtında istifadə et.

Yoxla — Tarix və vəziyyət.1YoxlaTarix və vəziyyət.
Dəyiş — Təhlükəsiz seçim.2DəyişTəhlükəsiz seçim.
Hazırla — Təmiz və tam.3HazırlaTəmiz və tam.
Vaxtında — Gecikdirmə.4VaxtındaGecikdirmə.
TəmizlikƏllər və səthlər.
Tam bişirməMikroblar ölür.
SoyuqÇoxalma yavaşlayır.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
DezinfeksiyaÇiy ətdən sonra təlimata uyğun durulaşdırılmış dezinfeksiyaedici ilə silmək olar.
BıçaqlarBıçaqları da ayırın və ya hər dəfə yuyun.
NeytropeniyaNeytrofillər azaldıqda adi mikroblar da ağır infeksiya yarada bilər; ona görə qaydalar daha sərtdir.
Ümumi qaydalarBu bölmə «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» və «Qida təhlükəsizliyi: dörd sadə qayda»-dəki ümumi qida təhlükəsizliyi qaydalarının bir hissəsidir.

07Əsas terminlər

Çarpaz çirklənmə
Mikrobların bir qidadan digərinə keçməsi.
Campylobacter
Quş ətində tez-tez olan bakteriya.
Qida yoluxması
Qida və ya su ilə keçən infeksiya.
Neytropeniya
Neytrofillərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • Ayırın.
  • Yuyun və qurudun.
  • Köhnəni dəyişin.
  • Şübhədə — atın.
  • Qızdırmada zəng edin.

09Tez-tez verilən suallar

Taxta yoxsa plastik?

Hər ikisi olar, əsas olan təmizlik və vəziyyətidir.

Limon və duzla təmizləmək kifayətdirmi?

Xeyr, isti sabunlu su lazımdır.

Bu qaydalar həmişəlikdirmi?

Xeyr. Çox vaxt qan göstəriciləri bərpa olunduqca yumşaldılır; komandanız deyəcək.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Taxta yoxsa plastik?

  2. Limon və duzla təmizləmək kifayətdirmi?

  3. Bu qaydalar həmişəlikdirmi?

Suallarım

12Mənbələr

  1. World Health Organization. Five Keys to Safer Food manual
  2. World Health Organization. Food safety fact sheet
  3. U.S. Food and Drug Administration. Safe Food Handling
  4. National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
  5. NIH Office of Dietary Supplements. Vitamin D Fact Sheet
  6. MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Nutrition
  7. NHS. Vitamins and minerals
  8. MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Ferritin Blood Test
  9. World Cancer Research Fund. Cancer Prevention Recommendations
  10. American Cancer Society. Benefits of Good Nutrition During Cancer Treatment
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt