Qidalanma və gündəlik həyat

Səhər yeməyi, nahar, şam yeməyi: gündəlik nümunə

Müalicə zamanı yemək çox vaxt nizamsız olur: ürəkbulanma, analizlər, prosedurlar. Sadə gündəlik çərçivə enerjini sabit saxlamağa kömək edir. Bu bölmə ilham üçün nümunədir, fərdi menyu deyil.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Sıyıq, yumurta və çay.
Şəkil 1.Səhər — Səhər yeməyi, nahar, şam yeməyi: gündəlik nümunə

01Qısa cavab

Səhər: sıyıq (yulaf, düyü, manna), bərk qaynadılmış yumurta, pasterizə olunmuş qatıq və ya pendir, çay. Nahar: isti şorba, düyü və ya kartof, yaxşı bişmiş ət, toyuq, balıq və ya paxlalı, bişmiş tərəvəz. Şam yeməyi: daha yüngül — omlet, güveç, makaron. Aralarda 2–3 qəlyanaltı: bişmiş meyvə, peçenye, qatıq. İştah səhər daha yaxşıdırsa, əsas yeməyi səhərə keçirin. Bütün yeməklər təzə bişirilsin və «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» qaydalarına uyğun olsun.

02Sadə izah

Üç yemək + qəlyanaltılar.

Hər yeməkdə zülal.

Təzə və isti.

İştaha görə uyğunlaşdırın.

03Elmi izah

NCI: iştah adətən səhər daha yaxşı olur; ən böyük yeməyi o vaxta qoymaq ümumi qəbulu artıra bilər.

ESPEN: xərçəng xəstələrində çəki və əzələ itkisinin qarşısını almaq üçün kifayət qədər enerji və zülal vacibdir; qidalanma vəziyyəti müntəzəm qiymətləndirilməlidir.

NCI: müalicənin yan təsirləri (ürəkbulanma, dad dəyişikliyi, ağız yaraları) üçün praktik qida məsləhətləri mövcuddur.

04Bədəndə nə baş verir?

Xəstəxanada

Menyudan seçərkən isti, təzə bişmiş yeməkləri seçin.

Şorba və bişmiş boşqab.
Şəkil 2.Nahar — Səhər yeməyi, nahar, şam yeməyi: gündəlik nümunə

Ailə ilə

Ortaq süfrə əhvalı qaldırır — yemək təhlükəsizdirsə, birlikdə yeyin.

Omlet və tərəvəz — Səhər yeməyi, nahar, şam yeməyi: gündəlik nümunə
Şəkil 3.Şam yeməyi — Səhər yeməyi, nahar, şam yeməyi: gündəlik nümunə

Dietoloq

Çəki itkisi, iştahsızlıq və ya xüsusi pəhriz ehtiyacı varsa, xəstəxanada dietoloqla görüş istəyin.

Qida təhlükəsizliyi

Neytropeniya zamanı qida təhlükəsizliyi qaydaları (bax: «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim») hər mərhələdə qüvvədədir.

05Qidalanma: dörd addım

Qiymətləndir, riskli olanı dəyiş, təhlükəsiz bişir, mütəmadi ye.

Qiymətləndir — Çəki və iştah.1QiymətləndirÇəki və iştah.
Dəyiş — Təhlükəsiz seçim.2DəyişTəhlükəsiz seçim.
Bişir — Tam isti.3BişirTam isti.
Mütəmadi ye — Kiçik porsiyalar.4Mütəmadi yeKiçik porsiyalar.
GücEnerji.
ZülalƏzələ üçün.
TəhlükəsizlikQida qaydaları.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
XəstəxanadaMenyudan seçərkən isti, təzə bişmiş yeməkləri seçin.
Ailə iləOrtaq süfrə əhvalı qaldırır — yemək təhlükəsizdirsə, birlikdə yeyin.
DietoloqÇəki itkisi, iştahsızlıq və ya xüsusi pəhriz ehtiyacı varsa, xəstəxanada dietoloqla görüş istəyin.
Qida təhlükəsizliyiNeytropeniya zamanı qida təhlükəsizliyi qaydaları (bax: «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim») hər mərhələdə qüvvədədir.

07Əsas terminlər

Əsas yemək
Günün ən böyük yeməyi.
Qəlyanaltı
Yeməklər arası kiçik yemək.
Dietoloq
Qidalanma üzrə mütəxəssis.
Zülal
Əzələ və toxumaların bərpası üçün qida maddəsi.
Neytropeniya
Neytrofillərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • Nizamlı ritm.
  • Hər yeməkdə zülal.
  • Çevik olun.
  • Pəhriz müalicə deyil.
  • Dietoloqla danışın.

09Tez-tez verilən suallar

Səhər yemək istəmirəmsə?

Bir stəkan süd və ya kiçik qəlyanaltı ilə başlayın.

Gecə ac qalıram, yeyə bilərəmmi?

Bəli, yüngül qəlyanaltı olar.

Xüsusi pəhriz leykozu sağalda bilərmi?

Xeyr. Yaxşı qidalanma müalicəyə dözümlülüyü dəstəkləyir, amma müalicə etmir.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Səhər yemək istəmirəmsə?

  2. Gecə ac qalıram, yeyə bilərəmmi?

  3. Xüsusi pəhriz leykozu sağalda bilərmi?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
  2. ESPEN. ESPEN practical guideline: Clinical Nutrition in cancer (2021)
  3. Leukemia & Lymphoma Society. Food and Nutrition
  4. World Health Organization. Healthy diet fact sheet
  5. British Dietetic Association. Fat: Food Fact Sheet
  6. British Dietetic Association. Omega-3: Food Fact Sheet
  7. MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Dietary Fiber
  8. NHS. How to get more fibre into your diet
  9. Harvard T.H. Chan School of Public Health — The Nutrition Source. Fiber
  10. British Dietetic Association. Fibre: Food Fact Sheet
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt