Suyun təhlükəsizliyi: içməli su, buz və qaynatma
Su qida qədər vacibdir və mikroblar onunla da keçə bilər. Müalicə zamanı içdiyiniz suyun, buzun və yemək bişirdiyiniz suyun təhlükəsiz olması lazımdır. Bu bölmədə hansı suyun təhlükəsiz sayıldığını izah edirik.
01Qısa cavab
02Sadə izah
Bağlı butulka və ya qaynadılmış.
Quyu və bulaq yox.
Buz da təhlükəsiz sudan.
Filtr — həmişə kifayət deyil.
03Elmi izah
ÜST: çirklənmiş içməli su ishal, qarın yatalağı və hepatit A kimi xəstəlikləri yayır; şiddətli qaynatma mikrobları etibarlı şəkildə öldürür.
ÜST: qida yolu ilə keçən xəstəliklər immuniteti zəif insanlarda daha ağır keçir; beş açar — təmizlik, ayırma, tam bişirmə, təhlükəsiz temperatur, təhlükəsiz su və xammal.
04Bədəndə nə baş verir?
Kran suyu
Bəzi şəhərlərdə təhlükəsizdir, bəzilərində yox — komandanızdan yerli tövsiyəni soruşun.
Səfər
Naməlum yerlərdə yalnız bağlı butulka su için.
Neytropeniya
Neytrofillər azaldıqda adi mikroblar da ağır infeksiya yarada bilər; ona görə qaydalar daha sərtdir.
Ümumi qaydalar
Bu bölmə «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» və «Qida təhlükəsizliyi: dörd sadə qayda»-dəki ümumi qida təhlükəsizliyi qaydalarının bir hissəsidir.
05Təhlükəsizlik: dörd addım
Yoxla, riskli olanı dəyiş, düzgün hazırla, vaxtında istifadə et.
06Əsas məqamlar cədvəldə
| Mövzu | Qısa izah |
|---|---|
 Kran suyu | Bəzi şəhərlərdə təhlükəsizdir, bəzilərində yox — komandanızdan yerli tövsiyəni soruşun. |
 Səfər | Naməlum yerlərdə yalnız bağlı butulka su için. |
| Neytropeniya | Neytrofillər azaldıqda adi mikroblar da ağır infeksiya yarada bilər; ona görə qaydalar daha sərtdir. |
 Ümumi qaydalar | Bu bölmə «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» və «Qida təhlükəsizliyi: dörd sadə qayda»-dəki ümumi qida təhlükəsizliyi qaydalarının bir hissəsidir. |
07Əsas terminlər
- Şiddətli qaynama
- Böyük qabarcıqlarla davamlı qaynama.
- Kriptosporidium
- Su ilə keçən, xlora davamlı parazit.
- Qida yoluxması
- Qida və ya su ilə keçən infeksiya.
- Neytropeniya
- Neytrofillərin azalması.
08Əsas fikirlər
- Təhlükəsiz mənbə.
- Buz da vacibdir.
- Şübhədə — qaynadın.
- Şübhədə — atın.
- Qızdırmada zəng edin.
09Tez-tez verilən suallar
Mineral su olarmı?
Bağlı butulkada adətən olar.
Filtr kifayətdirmi?
Hamısı yox; mikrobları tutduğu təsdiqlənməyibsə, qaynadın.
Bu qaydalar həmişəlikdirmi?
Xeyr. Çox vaxt qan göstəriciləri bərpa olunduqca yumşaldılır; komandanız deyəcək.
10Həkimə veriləcək suallar
Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.
Mineral su olarmı?
Filtr kifayətdirmi?
Bu qaydalar həmişəlikdirmi?
12Mənbələr
- World Health Organization. Drinking-water fact sheet
- World Health Organization. Five Keys to Safer Food manual
- World Health Organization. Food safety fact sheet
- U.S. Food and Drug Administration. Safe Food Handling
- National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
- NIH Office of Dietary Supplements. Vitamin D Fact Sheet
- MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Nutrition
- NHS. Vitamins and minerals
- MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Ferritin Blood Test
- World Cancer Research Fund. Cancer Prevention Recommendations