Qidalanma və gündəlik həyat

Südün təhlükəsizliyi: yalnız pasterizə olunmuş

Süd, qatıq və pendir zülal və kalsium mənbəyidir. Amma pasterizə olunmamış (çiy) süd və ondan hazırlanan məhsullar Listeria, Brucella, Salmonella və E. coli daşıya bilər. Bu bölmədə müalicə zamanı süd məhsullarını necə seçmək lazım olduğunu izah edirik.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Bağlı süd qutusu və stəkan.
Şəkil 1.Pasterizə olunmuş süd.

01Qısa cavab

Yalnız pasterizə olunmuş və ya UHT süd, qatıq, kəsmik və pendir seçin. Bazardan, kənddən və ya qonşudan çiy süd, ev qatığı, ev pendiri, şor, motal və ya çiy süddən hazırlanmış digər məhsullardan müalicə dövründə çəkinin. Kif pendirlərindən (brie, kamamber, mavi pendirlər) çəkinin, əgər komandanız başqa demirsə. Bərk pasterizə olunmuş pendirlər və bağlı qatıqlar adətən təhlükəsizdir. Açılmış südü 2–3 gün ərzində işlədin, tarixi keçəni atın.

02Sadə izah

Yalnız pasterizə.

Çiy süd yox.

Ev pendiri yox.

Kif pendiri yox.

03Elmi izah

FDA: çiy süd təhlükəli bakteriyalar daşıya bilər; pasterizasiya onları öldürür və südün qida dəyərini əhəmiyyətli dərəcədə dəyişmir.

ÜST: qida yolu ilə keçən xəstəliklər immuniteti zəif insanlarda daha ağır keçir; beş açar — təmizlik, ayırma, tam bişirmə, təhlükəsiz temperatur, təhlükəsiz su və xammal.

04Bədəndə nə baş verir?

Probiotiklər

Canlı kulturlu qatıqlar haqqında komandanızla danışın — neytropeniyada bəzi mərkəzlər məhdudlaşdırır.

Kənd südü və ev pendiri kənarda.
Şəkil 2.Çiy süd kənarda — Südün təhlükəsizliyi: yalnız pasterizə olunmuş

Dondurma

Bağlı paketdə sənaye dondurması adətən olar; yumşaq, aparatdan verilən dondurmadan çəkinin.

Boşqabda qatıq və bərk pendir.
Şəkil 3.Qatıq və bərk pendir.

Neytropeniya

Neytrofillər azaldıqda adi mikroblar da ağır infeksiya yarada bilər; ona görə qaydalar daha sərtdir.

Ümumi qaydalar

Bu bölmə «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» və «Qida təhlükəsizliyi: dörd sadə qayda»-dəki ümumi qida təhlükəsizliyi qaydalarının bir hissəsidir.

05Təhlükəsizlik: dörd addım

Yoxla, riskli olanı dəyiş, düzgün hazırla, vaxtında istifadə et.

Yoxla — Tarix və vəziyyət.1YoxlaTarix və vəziyyət.
Dəyiş — Təhlükəsiz seçim.2DəyişTəhlükəsiz seçim.
Hazırla — Təmiz və tam.3HazırlaTəmiz və tam.
Vaxtında — Gecikdirmə.4VaxtındaGecikdirmə.
TəmizlikƏllər və səthlər.
Tam bişirməMikroblar ölür.
SoyuqÇoxalma yavaşlayır.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
ProbiotiklərCanlı kulturlu qatıqlar haqqında komandanızla danışın — neytropeniyada bəzi mərkəzlər məhdudlaşdırır.
DondurmaBağlı paketdə sənaye dondurması adətən olar; yumşaq, aparatdan verilən dondurmadan çəkinin.
NeytropeniyaNeytrofillər azaldıqda adi mikroblar da ağır infeksiya yarada bilər; ona görə qaydalar daha sərtdir.
Ümumi qaydalarBu bölmə «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» və «Qida təhlükəsizliyi: dörd sadə qayda»-dəki ümumi qida təhlükəsizliyi qaydalarının bir hissəsidir.

07Əsas terminlər

Pasterizasiya
Mikrobları öldürən istilik emalı.
UHT
Ultra yüksək temperaturda emal olunmuş süd.
Qida yoluxması
Qida və ya su ilə keçən infeksiya.
Neytropeniya
Neytrofillərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • Yalnız pasterizə.
  • Ev məhsullarından çəkinin.
  • Açılmışı tez işlədin.
  • Şübhədə — atın.
  • Qızdırmada zəng edin.

09Tez-tez verilən suallar

Çiy südü qaynatsam olarmı?

Qaynatmaq mikrobları öldürür, amma pasterizə olunmuş süd daha etibarlıdır; ev pendirləri isə qaynadılmamış süddən hazırlanır.

Qatıq faydalıdırmı?

Pasterizə olunmuş bağlı qatıq adətən olar; canlı kultur haqqında komandadan soruşun.

Bu qaydalar həmişəlikdirmi?

Xeyr. Çox vaxt qan göstəriciləri bərpa olunduqca yumşaldılır; komandanız deyəcək.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Çiy südü qaynatsam olarmı?

  2. Qatıq faydalıdırmı?

  3. Bu qaydalar həmişəlikdirmi?

Suallarım

12Mənbələr

  1. World Health Organization. Five Keys to Safer Food manual
  2. World Health Organization. Food safety fact sheet
  3. U.S. Food and Drug Administration. Safe Food Handling
  4. National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
  5. American Cancer Society. Cancer-related Fatigue
  6. American Cancer Society. Physical Activity and the Person with Cancer
  7. Cancer.Net (ASCO). Fatigue
  8. World Health Organization (WHO). Physical activity — fact sheet
  9. U.S. Food and Drug Administration (FDA). Food Safety for Older Adults and People with Cancer, Diabetes, HIV/AIDS, Organ Transplants, and Autoimmune Diseases
  10. U.S. Food and Drug Administration. Antibacterial Soap? You Can Skip It
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt