Restoranda yemək: rahat və təhlükəsiz seçim
Restoranda yemək həyatın normal hissəsidir və müalicə zamanı da əhval qaldıra bilər. Amma hazırlanma şəraitini görmədiyiniz üçün daha diqqətli olmaq lazımdır. Bu bölmədə nə vaxt və necə təhlükəsiz restoran seçimi etməyi izah edirik.
01Qısa cavab
02Sadə izah
Komanda ilə razılaşdırın.
İsti, təzə bişmiş.
Bufet və salat barı yox.
Buz yox.
03Elmi izah
ÜST: ictimai iaşədə qida yoluxmalarının çoxu yanlış temperatur saxlanması və çarpaz çirklənmə ilə bağlıdır; isti, təzə bişmiş yemək riski azaldır.
ÜST: qida yolu ilə keçən xəstəliklər immuniteti zəif insanlarda daha ağır keçir; beş açar — təmizlik, ayırma, tam bişirmə, təhlükəsiz temperatur, təhlükəsiz su və xammal.
04Bədəndə nə baş verir?
İnfeksiyalar
İzdihamlı saatlardan qaçmaq tənəffüs infeksiyalarından da qoruyur.
Sifariş
Ofisiantdan bişirmə üsulunu soruşmaqdan çəkinməyin.
Neytropeniya
Neytrofillər azaldıqda adi mikroblar da ağır infeksiya yarada bilər; ona görə qaydalar daha sərtdir.
Ümumi qaydalar
Bu bölmə «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» və «Qida təhlükəsizliyi: dörd sadə qayda»-dəki ümumi qida təhlükəsizliyi qaydalarının bir hissəsidir.
05Təhlükəsizlik: dörd addım
Yoxla, riskli olanı dəyiş, düzgün hazırla, vaxtında istifadə et.
06Əsas məqamlar cədvəldə
| Mövzu | Qısa izah |
|---|---|
 İnfeksiyalar | İzdihamlı saatlardan qaçmaq tənəffüs infeksiyalarından da qoruyur. |
 Sifariş | Ofisiantdan bişirmə üsulunu soruşmaqdan çəkinməyin. |
| Neytropeniya | Neytrofillər azaldıqda adi mikroblar da ağır infeksiya yarada bilər; ona görə qaydalar daha sərtdir. |
 Ümumi qaydalar | Bu bölmə «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim» və «Qida təhlükəsizliyi: dörd sadə qayda»-dəki ümumi qida təhlükəsizliyi qaydalarının bir hissəsidir. |
07Əsas terminlər
- Bufet
- Açıq qablarda uzun müddət saxlanan yeməklər.
- Çarpaz çirklənmə
- Mikrobların çiy qidadan hazır qidaya keçməsi.
- Qida yoluxması
- Qida və ya su ilə keçən infeksiya.
- Neytropeniya
- Neytrofillərin azalması.
08Əsas fikirlər
- Təzə və isti.
- Bufetdən çəkinin.
- Qalığı tez soyudun.
- Şübhədə — atın.
- Qızdırmada zəng edin.
09Tez-tez verilən suallar
Fast-food olarmı?
Təzə bişmiş isti yemək çox vaxt olar; salat və souslardan çəkinin.
Çatdırılma yeməyi?
Etibarlı yerdən, isti gəlirsə və dərhal yeyilirsə — adətən olar.
Bu qaydalar həmişəlikdirmi?
Xeyr. Çox vaxt qan göstəriciləri bərpa olunduqca yumşaldılır; komandanız deyəcək.
10Həkimə veriləcək suallar
Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.
Fast-food olarmı?
Çatdırılma yeməyi?
Bu qaydalar həmişəlikdirmi?
12Mənbələr
- World Health Organization. Five Keys to Safer Food manual
- World Health Organization. Food safety fact sheet
- U.S. Food and Drug Administration. Safe Food Handling
- National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
- American Cancer Society. Benefits of Good Nutrition During Cancer Treatment
- Memorial Sloan Kettering Cancer Center. Eating Well During Your Cancer Treatment
- Macmillan Cancer Support. Eating problems and cancer
- Clinical Nutrition, 2017. ESPEN guidelines on nutrition in cancer patients
- Journal of Clinical Oncology, 2020. Management of Cancer Cachexia: ASCO Guideline
- FoodSafety.gov (U.S. HHS). 4 Steps to Food Safety