Psixologiya, ailə və məişət

Zibil: tez çıxarmaq, toxunmamaq

Zibil qabında qida qalıqları tez xarab olur, bakteriya və göbələk çoxalır, həşəratları cəlb edir. Neytropeniya zamanı bu riskləri azaltmaq lazımdır.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
İstifadə olunmuş iynələr üçün sarı konteyner
Şəkil 1.İynələr üçün xüsusi konteyner

01Qısa cavab

Qapaqlı, ayaqla açılan zibil qabı istifadə edin — əllə toxunmamaq üçün. Zibili hər gün, xüsusən qida qalıqlarını, çıxarın. Torbanı bağlayın. Mümkünsə, zibili xəstə yox, başqası çıxarsın; xəstə toxunubsa, əllərini yusun. Kompost və bağ tullantıları ilə xəstə işləməsin («Bitkilər və torpaq: yaşıllıq, amma ehtiyatla»). Pişik qumu və heyvan nəcisini xəstə təmizləməsin («Ev heyvanı: sevgi və təhlükəsizlik»). İynə və şprislər (məsələn, evdə inyeksiya) yalnız xüsusi qaba atılmalıdır — komandadan soruşun. Bədən mayeləri ilə çirklənmiş əşyalar üçün «Bədən mayeləri: evdə ehtiyat».

02Sadə izah

Ayaqla açılan qab.

Hər gün çıxarın.

Başqası çıxarsın.

İynələr — xüsusi qab.

03Elmi izah

NCI: neytropeniya zamanı heyvan nəcisi, torpaq və çirkli materiallarla təmasdan qaçmaq infeksiya riskini azaldır.

NCI: kimyəvi terapiya neytrofilləri, trombositləri və eritrositləri azalda bilər; bu, infeksiya, qanaxma və yorğunluq riskini artırır.

04Bədəndə nə baş verir?

Kompost

Kompostda göbələk sporları çox olur.

İynələr

İynə batması qanaxma və infeksiya riski yaradır.

Neytrofillər

İnfeksiyaya qarşı ilk müdafiə; az olanda gigiyena xüsusilə vacibdir.

Trombositlər

Qanın laxtalanmasına kömək edir; az olanda zədələrdən qorunun.

05Gündəlik qoruma: dörd addım

Yu, qoru, yoxla, xəbər ver.

Yu — Əllər və şəxsi gigiyena.1YuƏllər və şəxsi gigiyena.
Qoru — Zədə və infeksiyadan.2QoruZədə və infeksiyadan.
Yoxla — Hərarət və dəri.3YoxlaHərarət və dəri.
Xəbər ver — Dəyişikliyi komandaya deyin.4Xəbər verDəyişikliyi komandaya deyin.
GigiyenaTəmiz əllər.
Hərarət38 °C həddi.
QorumaKomandanın qaydaları.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
KompostKompostda göbələk sporları çox olur.
İynələrİynə batması qanaxma və infeksiya riski yaradır.
Neytrofillərİnfeksiyaya qarşı ilk müdafiə; az olanda gigiyena xüsusilə vacibdir.
TrombositlərQanın laxtalanmasına kömək edir; az olanda zədələrdən qorunun.

07Əsas terminlər

İti alətlər qabı
İynə və şprislər üçün möhkəm qab.
Kompost
Çürüyən üzvi tullantı.
ANC
Mütləq neytrofil sayı.
Trombositopeniya
Trombositlərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • Qapaqlı qab.
  • Hər gün.
  • Əlləri yuyun.
  • Əlləri yuyun.
  • 38 °C — zəng edin.

09Tez-tez verilən suallar

Zibil qabını nə ilə yumalı?

İsti sabunlu su ilə, başqası etsin.

Evdə inyeksiya iynələri hara?

Xüsusi qaba; harada təhvil verilir — soruşun.

Hər gün nəyə diqqət edim?

Hərarət, qanaxma, yorğunluq və kateter yeri — dəyişiklik olsa, komandaya deyin.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Zibil qabını nə ilə yumalı?

  2. Evdə inyeksiya iynələri hara?

  3. Hər gün nəyə diqqət edim?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. Infection and Neutropenia during Cancer Treatment
  2. National Cancer Institute. Bleeding and Bruising (Thrombocytopenia) and Cancer Treatment
  3. National Cancer Institute. Anemia and Cancer Treatment
  4. World Health Organization. World Hand Hygiene Day
  5. American Cancer Society. Financial and Insurance Matters
  6. Macmillan Cancer Support. Money and work
  7. Cancer and Careers. Resources for working people with cancer
  8. Ministry of Labour and Social Protection of Population (Azerbaijan). Disability assessment: general information (in Azerbaijani)
  9. JAMA, 2009. Cancer survivors and unemployment: a meta-analysis and meta-regression
  10. CA: A Cancer Journal for Clinicians, 2018. The financial burden and distress of patients with cancer: Understanding and stepping-up action on the financial toxicity of cancer treatment
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt