← Geri
Qidalanma və gündəlik həyat

Dad dəyişikliyi: yeməyi yenidən dadlı etmək

Kimyaterapiya zamanı yemək metal, acı, duzlu və ya heç dadsız gələ bilər. Bu, iştahı azaldır və sevimli qidalardan uzaqlaşdırır. Bu bölmədə dad dəyişikliklərinin səbəbini və onlarla necə yaşamağı izah edirik.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Boşqab yanında plastik və taxta qaşıq.
Şəkil 1.Plastik qaşıq — Dad dəyişikliyi: yeməyi yenidən dadlı etmək

01Qısa cavab

Dad hüceyrələri kimyaterapiyaya həssasdır; dəyişiklik çox vaxt müalicədən sonra həftələr–aylar ərzində keçir. Metal dadı varsa, plastik qaşıq işlədin, qırmızı əti toyuq, yumurta, paxlalı və ya süd məhsulları ilə əvəz edin. Dadsız gəlirsə, göyərti, ədviyyat (ağız yarası yoxdursa) və marinadla dad verin. Yeməkdən əvvəl ağzı yaxalayın və dişləri təmiz saxlayın. Soyuq qidalar çox vaxt daha az narahat edir. Marinadlar və souslar da qida təhlükəsizliyi qaydalarına tabedir.

02Sadə izah

Dəyişiklik çox vaxt keçicidir.

Plastik qaşıq metal dadına qarşı.

Göyərti və marinad.

Yeməkdən əvvəl yaxalayın.

03Elmi izah

Disgevziya: kimyaterapiya dad reseptor hüceyrələrinin yenilənməsini və tüpürcəyi dəyişir; sink kimi əlavələrin faydası sübut olunmayıb.

ESPEN: xərçəng xəstələrində çəki və əzələ itkisinin qarşısını almaq üçün kifayət qədər enerji və zülal vacibdir; qidalanma vəziyyəti müntəzəm qiymətləndirilməlidir.

NCI: müalicənin yan təsirləri (ürəkbulanma, dad dəyişikliyi, ağız yaraları) üçün praktik qida məsləhətləri mövcuddur.

04Bədəndə nə baş verir?

Zülal mənbələri

Əti sevmirsinizsə — yumurta, qatıq, pendir (pasterizə), paxlalı, balıq.

Toyuq yanında göyərti və limon.
Şəkil 2.Göyərti və marinad — Dad dəyişikliyi: yeməyi yenidən dadlı etmək

Ağız gigiyenası

Təmiz ağız dadı yaxşılaşdırır; yumşaq fırça və sadə yaxalama.

Bişmiş meyvədən soyuq desert.
Şəkil 3.Soyuq şerbet — Dad dəyişikliyi: yeməyi yenidən dadlı etmək

Dietoloq

Çəki itkisi, iştahsızlıq və ya xüsusi pəhriz ehtiyacı varsa, xəstəxanada dietoloqla görüş istəyin.

Qida təhlükəsizliyi

Neytropeniya zamanı qida təhlükəsizliyi qaydaları (bax: «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim») hər mərhələdə qüvvədədir.

05Qidalanma: dörd addım

Qiymətləndir, riskli olanı dəyiş, təhlükəsiz bişir, mütəmadi ye.

Qiymətləndir — Çəki və iştah.1QiymətləndirÇəki və iştah.
Dəyiş — Təhlükəsiz seçim.2DəyişTəhlükəsiz seçim.
Bişir — Tam isti.3BişirTam isti.
Mütəmadi ye — Kiçik porsiyalar.4Mütəmadi yeKiçik porsiyalar.
GücEnerji.
ZülalƏzələ üçün.
TəhlükəsizlikQida qaydaları.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
Zülal mənbələriƏti sevmirsinizsə — yumurta, qatıq, pendir (pasterizə), paxlalı, balıq.
Ağız gigiyenasıTəmiz ağız dadı yaxşılaşdırır; yumşaq fırça və sadə yaxalama.
DietoloqÇəki itkisi, iştahsızlıq və ya xüsusi pəhriz ehtiyacı varsa, xəstəxanada dietoloqla görüş istəyin.
Qida təhlükəsizliyiNeytropeniya zamanı qida təhlükəsizliyi qaydaları (bax: «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim») hər mərhələdə qüvvədədir.

07Əsas terminlər

Disgevziya
Dadın dəyişməsi.
Dad reseptorları
Dildə dadı hiss edən hüceyrələr.
Dietoloq
Qidalanma üzrə mütəxəssis.
Zülal
Əzələ və toxumaların bərpası üçün qida maddəsi.
Neytropeniya
Neytrofillərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • Çox vaxt keçir.
  • Zülalı başqa mənbədən alın.
  • Dadı göyərti ilə verin.
  • Pəhriz müalicə deyil.
  • Dietoloqla danışın.

09Tez-tez verilən suallar

Sink içimmi?

Özbaşına yox; sübut zəifdir, həkimlə danışın.

Hər şey dadsızdır, nə edim?

Fərqli temperatur və tekstur sınayın, kiçik porsiyalar yeyin.

Xüsusi pəhriz leykozu sağalda bilərmi?

Xeyr. Yaxşı qidalanma müalicəyə dözümlülüyü dəstəkləyir, amma müalicə etmir.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Sink içimmi?

  2. Hər şey dadsızdır, nə edim?

  3. Xüsusi pəhriz leykozu sağalda bilərmi?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
  2. ESPEN. ESPEN practical guideline: Clinical Nutrition in cancer (2021)
  3. Leukemia & Lymphoma Society. Food and Nutrition
  4. World Health Organization. Healthy diet fact sheet
  5. MedlinePlus. Vitamin K and warfarin
  6. CDC. Hepatitis A outbreaks linked to frozen berries (food safety)
  7. Memorial Sloan Kettering Cancer Center — About Herbs. Reishi Mushroom
  8. National Cancer Institute (PDQ). Medicinal Mushrooms
  9. American Heart Association. Dietary Fats
  10. NHS. Sugar: the facts
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt

Saytın interaktiv versiyasını açın →