Leykoz və insult sonrası qidalanma
İnsult sonrası udqunma çətin ola bilər; leykoz ilə təhlükəsizlik ikiqat vacibdir.
01Qısa cavab
02Sadə izah
Udqunma yoxlanışı.
Yumşaq tekstura.
Duz az.
Oturaraq ye.
03Elmi izah
NHS: disfagiyada tekstura dəyişdirilir.
ÜST: duzun azaldılması təzyiqə kömək edir.
Aspırasiya təhlükəlidir.
04Bədəndə nə baş verir?
Nə üçün vacibdir?
Yanlış udqunma ağciyər infeksiyasına səbəb ola bilər.
Qidalanma istiqaməti
Püre və yumşaq omlet — yalnız mütəxəssis tövsiyəsi ilə.
Leykoz müalicəsi ilə
Neytropeniyada aspirasiya qızdırması təcili ola bilər.
Komandaya suallar
Tekstura? Qalınlaşdırıcı? Oturaraq?
İki pəhriz toqquşduqda
Bir xəstəliyin pəhrizi digərininkinə zidd ola bilər: məsələn, leykoz zamanı enerji və zülal lazımdır, digər xəstəlik isə məhdudiyyət tələb edə bilər. Belə hallarda qərarı hematoloq, ixtisaslı həkim və dietoloq birlikdə verməlidir — özünüz məhdudiyyət əlavə etməyin.
Dərmanlar və qida
Bəzi qidalar dərmanlarla qarşılıqlı təsirə girə bilər (məsələn, qreypfrut bəzi dərmanların qanda səviyyəsini dəyişir). Steroidlər qanda şəkəri qaldıra bilər. Yeni qida və ya əlavə başlamazdan əvvəl əczaçı ilə danışın.
05Dörd addım
İki komanda, bir plan, ölçü, izləmə.
06Qısa
| Mövzu | İzah |
|---|---|
 İstiqamət | Püre və yumşaq omlet — yalnız mütəxəssis tövsiyəsi ilə. |
 Birlikdə | Neytropeniyada aspirasiya qızdırması təcili ola bilər. |
 Suallar | Tekstura? Qalınlaşdırıcı? Oturaraq? |
07Əsas terminlər
- İnsult
- Beyin qan dövranı.
- Disfagiya
- Udqunma pozuntusu.
- Aspırasiya
- Nəfəs yoluna keçmə.
- Tekstura
- Yumşaqlıq.
08Əsas fikirlər
- İki komanda.
- Bir plan.
- Özəl doza yox.
- Müalicəni dayandırmayın.
- Suallar yazın.
- Pəhrizlər toqquşursa — həkimlər birlikdə qərar verir.
09Tez-tez verilən suallar
Bu pəhriz leykozu müalicə edirmi?
Xeyr.
Kim qərar verir?
Hematoloq və digər həkim birlikdə.
Dozanı özüm dəyişə bilərəmmi?
Xeyr.
Qida bu xəstəliyi və leykozu sağaldırmı?
Xeyr. Qida müalicəni dəstəkləyir, amma heç bir xəstəliyi sağaltmır.
Kim mənim pəhrizimi qurmalıdır?
Hematoloqunuz, digər xəstəliyə baxan həkim və dietoloq birlikdə.
10Həkimə veriləcək suallar
Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.
Bu pəhriz leykozu müalicə edirmi?
Kim qərar verir?
Dozanı özüm dəyişə bilərəmmi?
Qida bu xəstəliyi və leykozu sağaldırmı?
Kim mənim pəhrizimi qurmalıdır?
12Mənbələr
- Leukemia & Lymphoma Society. Diet Guidelines for Immunosuppressed Patients
- CDC. Safer Food Choices for People With Weakened Immune Systems
- National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
- NHS. Food safety
- World Health Organization. Healthy diet fact sheet
- U.S. FDA. Food Safety: What You Need to Know
- Memorial Sloan Kettering Cancer Center. Food Safety During Cancer Treatment
- American Cancer Society. Nutrition for People with Cancer
- ESPEN. ESPEN practical guideline: Clinical Nutrition in cancer (2021)
- USDA. FoodData Central
- World Health Organization. Guideline: Sugars intake for adults and children
- World Health Organization. Salt reduction
- U.S. FDA. Grapefruit Juice and Some Drugs Don't Mix