← Geri
Qidalanma və gündəlik həyat

Süd və süd məhsulları — qida kartı: kalsium, zülal və təhlükəsizlik

Qatıq, ayran, pendir, kəsmik — süd məhsulları bizim süfrənin gündəlik hissəsidir. Onlar zülal və kalsium verir, çox vaxt ağıza yumşaq gəlir. Bu kartda süd məhsullarının faydasını və müalicə zamanı onları təhlükəsiz seçməyi izah edirik.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~2 dəq
Pasterizə olunmuş süd məhsulları zülal və kalsium verir
Şəkil 1.Pasterizə olunmuş süd məhsulları zülal və kalsium verir.

01Qısa cavab

Süd məhsulları zülal, kalsium, B12 və B2 vitaminləri verir. Qatıq, kəsmik və süd ağız yaraları və zəif iştah zamanı rahat qəbul olunur. Əsas qayda — pasterizasiya: neytropeniya zamanı yalnız pasterizə olunmuş, bağlı qablaşdırmada satılan məhsulları seçin. Bazar südü, ev pendiri və kiflı yumşaq pendirlər listeriya və digər bakteriyalar daşıya bilər. Açılmış məhsulu soyuducuda saxlayın və tarixinə baxın.

02Sadə izah

Süd məhsulları kalsium və zülal verir — sümüklər və əzələlər üçün vacibdir.

Pasterizasiya südü yumşaq qızdırmaqla mikroblardan təmizləyir.

Çiy süd və ondan hazırlanan pendirlərdə listeriya, salmonella, E. coli ola bilər.

Bərk pendirlər (holland, çeddar) yumşaq kiflı pendirlərdən daha təhlükəsizdir.

03Elmi izah

Çiy süd: CDC-yə görə pasterizə olunmamış süd ciddi infeksiyalara səbəb ola bilər və immuniteti zəif olanlar üçün xüsusilə təhlükəlidir.

Listeriya soyuducuda da çoxala bilir, ona görə yumşaq pendirlər və açıq saxlanılan süd məhsulları risklidir.

Laktoza: bəzi kimyaterapiya və antibiotiklərdən sonra süd qarın köpməsi və ishal verə bilər; qatıq və bərk pendir adətən daha yaxşı keçir.

04Bədəndə nə baş verir?

Süd nə verir?

Bir stəkan süd (250 ml) təxminən 8 q zülal və 300 mq kalsium verir. Qatıq və kəsmik zülalla daha zəngindir.

Süd stəkanından sümük siluetinə doğru qalxan üç işıqlı kürə.
Şəkil 2.Süd sümüklər üçün kalsium mənbəyidir.

Necə seçməli?

Etiketdə “pasterizə olunub” sözünü axtarın. Bağlı, tarixi keçməmiş, soyuducuda satılan məhsul alın.

Solda kölgədə çiy süd vedrəsi, sağda isti işıqda bağlı süd qutusu və stəkan.
Şəkil 3.Pasterizə olunmuş süd çiy süddən daha təhlükəsizdir.

Pendirlər

Bərk pendirlər və zavod istehsalı pasterizə olunmuş ağ pendir daha təhlükəsizdir. Mavi kiflı və ağ qabıqlı yumşaq pendirləri saxlayın.

Qatıq, ayran, kefir

Mağaza qatığı və ayranı pasterizə olunmuş süddən hazırlanır. Canlı kulturalar barədə komandanızdan soruşun.

Ağır günlərdə

Soyuq qatıq, südlü sıyıq, kəsmik ağız yaralarını az qıcıqlandırır və zülal verir.

05Süd məhsulları: dörd addım

Pasterizə olunmuşu seç, kiflı pendiri dəyiş, isti içmək istəsən qızdır, açılmışı soyuducuda saxla.

Pasterizə olunmuş — Bağlı, tarixli.1Pasterizə olunmuşBağlı, tarixli.
Bərk pendir — Kiflı yumşaq pendir əvəzinə.2Bərk pendirKiflı yumşaq pendir əvəzinə.
Qızdır — Süd sıyıqda, isti içkidə.3QızdırSüd sıyıqda, isti içkidə.
Soyuducuya qaytar — Açılmış qabı bağla.4Soyuducuya qaytarAçılmış qabı bağla.
KalsiumSümüklər üçün.
ZülalƏzələ üçün.
Daha az riskPasterizasiya.

06Süd məhsulları: neytropeniya zamanı

MəhsulDaha riskliDaha təhlükəsiz
SüdBazar südü, çiyPasterizə olunmuş
PendirMotal, ev pendiri, brieHolland, çeddar, zavod ağ pendiri
KəsmikEv kəsmiyiMağaza, pasterizə olunmuş
QatıqEv qatığıMağaza qatığı
DondurmaYumşaq aparat dondurmasıBağlı qablaşdırma

* Cədvəl ümumi məlumatdır; komandanıza əməl edin.

07Əsas terminlər

Pasterizasiya
Mikrobları məhv edən yumşaq qızdırma.
Listeriya
Soyuqda da çoxala bilən bakteriya.
Laktoza
Süd şəkəri.
Canlı kulturalar
Qatıqdakı faydalı bakteriyalar.
Kalsium
Sümük və dişlər üçün mineral.
Kiflı pendir
Kif göbələyi ilə yetişdirilən pendir.

08Əsas fikirlər

  • Süd məhsulları zülal və kalsium verir.
  • Yalnız pasterizə olunmuş məhsul.
  • Bazar südü və ev pendiri olmaz.
  • Kiflı yumşaq pendirləri saxlayın.
  • Bərk pendir daha təhlükəsizdir.
  • Açılmış qabı soyuducuda saxlayın.

09Tez-tez verilən suallar

Ayran içmək olarmı?

Pasterizə olunmuş süddən hazırlanmış mağaza ayranı adətən olar. Duzlu olduğu üçün təzyiq və ya böyrək problemi varsa, həkimdən soruşun.

Süd içəndə qarnım köpür, nə etməli?

Bu laktoza həssaslığı ola bilər. Qatıq, bərk pendir və ya laktozasız süd daha yaxşı keçə bilər. Həkiminizə deyin.

Kəsmik faydalıdırmı?

Bəli, zülalla zəngindir. Mağaza, pasterizə olunmuş kəsmik seçin.

Südü qaynatmaq onu təhlükəsiz edirmi?

Qaynatmaq mikrobları məhv edir, amma pasterizə olunmuş süd almaq daha etibarlıdır.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Ayran içmək olarmı?

  2. Süd içəndə qarnım köpür, nə etməli?

  3. Kəsmik faydalıdırmı?

  4. Südü qaynatmaq onu təhlükəsiz edirmi?

Suallarım

12Mənbələr

  1. NHS. Milk and dairy in your diet
  2. CDC. Raw Milk
  3. CDC. Safer Food Choices for People With Weakened Immune Systems
  4. Leukemia & Lymphoma Society. Diet Guidelines for Immunosuppressed Patients
  5. Memorial Sloan Kettering Cancer Center. Food Safety During Cancer Treatment
  6. National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
  7. Cochrane Database of Systematic Reviews, 2019. Aerobic physical exercise for adult patients with haematological malignancies
  8. National Cancer Institute. Physical Activity and Cancer
  9. Memorial Sloan Kettering Cancer Center. About Herbs, Botanicals & Other Products
  10. Journal of the National Cancer Institute, 2018. Johnson SB et al. Use of Alternative Medicine for Cancer and Its Impact on Survival
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt

Saytın interaktiv versiyasını açın →