Ölkələr

Ölkə kitabı necə qurulub

Leykozla yaşayan insanın gündəlik həyatı yalnız xəstəxanadan ibarət deyil: harada müalicə almaq, dərmanı necə tapmaq, nə yemək, hansı suyu içmək, kimə zəng etmək — bunlar ölkədən ölkəyə fərqlənir. «Ölkə kitabı» bu suallara hər ölkə üçün eyni ardıcıllıqla cavab verən bələdçidir. Bu mövzuda onun necə qurulduğunu və ondan necə istifadə etməyi izah edirik.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~2 dəq
Tünd göy fonda açıq, şəffaf atlas kitabı; hər səhifədə kiçik ölkə konturu, xəstəxana xaçı, çay fincanı və qalxan işarəsi parlayır.
Şəkil 1.Ölkə kitabı hər ölkə üçün eyni quruluşda yazılıb.

01Qısa cavab

Ölkə kitabı hər ölkə üçün eyni 31 fəsildən ibarətdir: leykoz haqqında ümumi məlumat, səhiyyə sistemi, hematologiya xidməti, xəstəxanalar, diaqnostika, müalicə imkanları, dərmanlar, qan köçürmə, donorluq, transplantasiya, sığorta, pasiyent hüquqları, ikinci rəy, xaricdə müalicə, xəstəxana həyatı, yerli mətbəx və qida təhlükəsizliyi, su, gigiyena, ailə, iş, psixoloji dəstək, müalicədən sonrakı həyat, təcili əlaqələr və ölkədə həyat xəritəsi. Fəsillər qısa və praktikdir, mənbələrə əsaslanır, lakin şəxsi tibbi məsləhət vermir. Əvvəlcə Azərbaycan və Türkiyə, sonra Niderland, Böyük Britaniya, Almaniya və ABŞ hazırlanır.

02Sadə izah

Kitabda hər ölkənin öz bölməsi var və bütün bölmələr eyni quruluşdadır — bir ölkədə öyrəndiyinizi başqa ölkədə asanlıqla tapırsınız.

Tibbi fəsillər (hematologiya, diaqnostika, müalicə, dərmanlar, transplantasiya) sistemin necə işlədiyini izah edir.

Gündəlik həyat fəsilləri (mətbəx, su, gigiyena, ailə, iş) evdə və xəstəxanada təhlükəsiz yaşamağa kömək edir.

Praktik fəsillər (sığorta, hüquqlar, ikinci rəy, təcili nömrələr) lazım olan anda tez tapılır.

Hər fəslin sonunda mənbələr və yoxlanma tarixi göstərilir.

03Elmi izah

Müalicə prinsipləri ümumidir: NCI və ESMO kimi beynəlxalq mənbələrə görə leykozun müalicəsi bütün dünyada oxşar tövsiyələrə əsaslanır; ölkələr arasındakı fərq əsasən təşkilatdadır — hansı mərkəzlər var, hansı testlər yerində edilir, dərmanlar necə əldə olunur və kim ödəyir.

Mərkəz seçimi vacibdir: Amerika Xərçəng Cəmiyyəti qeyd edir ki, nadir və mürəkkəb xəstəliklərdə bu xəstəliklə çox işləyən mərkəzdə müalicə almaq faydalı ola bilər. Ölkə kitabı belə mərkəzləri tapmağa kömək edir, lakin reytinq vermir.

Xaricdə müalicə: ABŞ Xəstəliklərə Nəzarət Mərkəzləri (CDC) başqa ölkədə müalicədən əvvəl sənədləri, dərmanları, sığortanı və evə qayıdandan sonrakı nəzarəti planlaşdırmağı tövsiyə edir. Bu mövzular kitabın ayrıca fəsillərindədir.

04Bədəndə nə baş verir?

Kitabın quruluşu

Hər ölkə 31 fəsildən ibarətdir. İlk fəsil həmin ölkədə leykozun necə diaqnoz qoyulub müalicə edildiyinə ümumi baxışdır. Sonra səhiyyə sistemi və hematoloji xidmət gəlir, ardınca müalicə yolunun hər addımı, sonra isə gündəlik həyat. Sonuncu fəsil — «ölkədə həyat xəritəsi» — hamısını bir səhifədə birləşdirir.

Tünd göy fonda sıra ilə düzülmüş şəffaf şüşə lövhələr; hər lövhədə xəstəxana, qan damlası, həb, pasport, yemək və ailə işarələri.
Şəkil 2.Fəsillər tibbi, gündəlik və praktik mövzulara bölünür.

Hansı ölkələr və niyə?

İlk ölkələr bu saytın oxucularının ən çox yaşadığı və müalicəyə getdiyi yerlərdir: Azərbaycan və Türkiyə. Sonra Niderland, Böyük Britaniya, Almaniya və ABŞ gəlir. Digər ölkələr üçün qısa bələdçilər «Ölkələr» səhifəsində toplanıb.

Məlumat haradan götürülür?

Rəsmi dövlət saytlarından, səhiyyə nazirliklərindən, sığorta agentliklərindən, xəstəxanaların öz saytlarından, ÜST, NCI, ESMO kimi beynəlxalq mənbələrdən. Təsdiqlənməyən məlumatı yazmırıq və bunu açıq deyirik. Qiymət göstərmirik, çünki onlar tez dəyişir.

Kitabdan necə istifadə etməli?

Ölkənizi seçin, sizə lazım olan fəsli açın və oradakı sualları öz həkiminizlə müzakirə edin. Kitab sizin müalicə planınızı əvəz etmir, sadəcə sistemi daha aydın görməyə kömək edir.

Tünd göy fonda süzülən şəffaf səhifələrin arasından keçən qızılı işıq yolu və kiçik fənərlər.
Şəkil 3.Bələdçini addım-addım, öz sənədlərinizlə birlikdə oxuyun.

05Kitabdan istifadə dörd addımda

Ölkədən konkret suala qədər.

Ölkə — Yaşadığınız və ya müalicə aldığınız ölkəni seçin.1ÖlkəYaşadığınız və ya müalicə aldığınız ölkəni seçin.
Fəsil — Sizə indi lazım olan mövzunu açın.2FəsilSizə indi lazım olan mövzunu açın.
Sənədlərinizlə — Oxuduğunuzu öz çıxarışlarınızla tutuşdurun.3SənədlərinizləOxuduğunuzu öz çıxarışlarınızla tutuşdurun.
Komandanıza soruşun — Suallarınızı həkiminizlə dəqiqləşdirin.4Komandanıza soruşunSuallarınızı həkiminizlə dəqiqləşdirin.
Aydın sistemÖlkənin səhiyyəsini başa düşürsünüz.
Tez axtarışLazımi fəsli dərhal tapırsınız.
Daha yaxşı söhbətHəkimə dəqiq suallar verirsiniz.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
Kitabın quruluşuHər ölkə 31 fəsildən ibarətdir. İlk fəsil həmin ölkədə leykozun necə diaqnoz qoyulub müalicə edildiyinə ümumi baxışdır. Sonra səhiyyə sistemi və hematoloji xidmət gəlir, ardınca müalicə yolunun hər addımı, sonra isə gündəlik həyat. Sonuncu fəsil — «ölkədə həyat xəritəsi» — hamısını bir səhifədə birləşdirir.
Hansı ölkələr və niyə?İlk ölkələr bu saytın oxucularının ən çox yaşadığı və müalicəyə getdiyi yerlərdir: Azərbaycan və Türkiyə. Sonra Niderland, Böyük Britaniya, Almaniya və ABŞ gəlir. Digər ölkələr üçün qısa bələdçilər «Ölkələr» səhifəsində toplanıb.
Məlumat haradan götürülür?Rəsmi dövlət saytlarından, səhiyyə nazirliklərindən, sığorta agentliklərindən, xəstəxanaların öz saytlarından, ÜST, NCI, ESMO kimi beynəlxalq mənbələrdən. Təsdiqlənməyən məlumatı yazmırıq və bunu açıq deyirik. Qiymət göstərmirik, çünki onlar tez dəyişir.
Kitabdan necə istifadə etməli?Ölkənizi seçin, sizə lazım olan fəsli açın və oradakı sualları öz həkiminizlə müzakirə edin. Kitab sizin müalicə planınızı əvəz etmir, sadəcə sistemi daha aydın görməyə kömək edir.

07Əsas terminlər

Ölkə bələdçisi
Bir ölkədə leykozla yaşamaq üçün praktik məlumat toplusu.
Hematologiya
Qan xəstəlikləri ilə məşğul olan tibb sahəsi.
Hematoloji mərkəz
Leykoz və digər qan xəstəliklərini müalicə edən ixtisaslaşmış xəstəxana və ya şöbə.
İkinci rəy
Diaqnoz və ya müalicə planına başqa mütəxəssisin baxışı.
Mənbə
Məlumatın götürüldüyü rəsmi və ya elmi sənəd.

08Əsas fikirlər

  • Hər ölkə üçün eyni 31 fəsil.
  • Tibbi, gündəlik və praktik mövzular bir yerdə.
  • Əvvəlcə Azərbaycan və Türkiyə.
  • Hər fəsildə mənbə və tarix var.
  • Qiymət göstərilmir.
  • Kitab həkimin tövsiyəsini əvəz etmir.

09Tez-tez verilən suallar

Ölkəm siyahıda yoxdursa?

«Ölkələr» səhifəsində 40-dan çox ölkə üçün qısa bələdçi var. Ümumi qaydalar (qida təhlükəsizliyi, infeksiyadan qorunma) hər yerdə eynidir.

Məlumat nə qədər təzədir?

Hər fəslin yoxlanma tarixi göstərilir. Nömrələr və qaydalar dəyişə bilər, ona görə vacib məsələni rəsmi mənbədən yoxlayın.

Burada xəstəxana reytinqi varmı?

Xeyr. Mərkəzlərin adları nümunə kimi verilir, reytinq və ya tövsiyə deyil.

Bələdçiyə görə müalicəmi dəyişə bilərəmmi?

Xeyr. Hər hansı dəyişikliyi yalnız müalicə edən həkiminizlə müzakirə edin.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Ölkəm siyahıda yoxdursa?

  2. Məlumat nə qədər təzədir?

  3. Burada xəstəxana reytinqi varmı?

  4. Bələdçiyə görə müalicəmi dəyişə bilərəmmi?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute (NCI). Finding Health Care Services
  2. American Cancer Society. Where to Find Cancer Care
  3. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Medical Tourism: Getting Medical Care in Another Country
  4. World Health Organization (WHO). Cancer — fact sheet
  5. ESMO. ESMO Patient Guides
  6. American Cancer Society. Leukemia
  7. WHO Regional Office for Europe. A declaration on the promotion of patients’ rights in Europe (1994)
  8. NCCN. NCCN Guidelines for Patients
  9. National Cancer Institute (NCI), SEER. Cancer Stat Facts: Leukemia
  10. National Cancer Institute (NCI). Leukemia — Patient Version
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt