← Geri
Tədqiqatlar və yeni üsullar

Siçanlarda tədqiqat nə deməkdir

Yeni dərmanlar əvvəlcə hüceyrələrdə (in vitro), sonra heyvanlarda (in vivo) yoxlanılır. Bu vacib addımdır, lakin insanlarda nəticəni proqnozlaşdırmır.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Ağ laboratoriya siçanı tədqiqatçının əlcəkli ovucunda oturur
Şəkil 1.Laboratoriya siçanı

01Qısa cavab

Siçan modelləri leykemiyanın necə inkişaf etdiyini və dərmanın necə təsir etdiyini göstərə bilər, ilkin təhlükəsizliyi qiymətləndirməyə kömək edir. Amma siçanın orqanizmi, immun sistemi və dərman mübadiləsi insandan fərqlidir. Siçanlarda yaxşı işləyən bir çox dərman insanlarda işləmir və ya təhlükəli olur. Buna görə «siçanlarda leykemiya yox oldu» xəbəri — uzun yolun yalnız başlanğıcıdır.

02Sadə izah

Əvvəl hüceyrələr.

Sonra heyvanlar.

İnsanlar fərqlidir.

Yalnız başlanğıc.

03Elmi izah

NCI: heyvan modeli insan xəstəliyini öyrənmək üçün istifadə olunan laboratoriya heyvanıdır.

NCI: yeni müalicələr laboratoriyadan klinik tədqiqatlara qədər mərhələ-mərhələ yoxlanılır; yalnız təhlükəsizliyi və faydası sübut olunanlar standart müalicəyə çevrilir.

04Bədəndə nə baş verir?

Nə üçün lazımdır

Mexanizmi və ilkin təhlükəsizliyi anlamaq.

Körpü
Şəkil 2.Körpü — Siçanlarda tədqiqat nə deməkdir

Məhdudiyyət

Nəticələr insanlara birbaşa keçmir.

Laboratoriya
Şəkil 3.Laboratoriya — Siçanlarda tədqiqat nə deməkdir

Yeniliyi necə oxumalı

Tədqiqat xəbəri ümid verir, amma hər yenilik hər kəsə uyğun deyil. Kimdə, hansı mərhələdə, neçə nəfərdə yoxlandığına baxın.

Həkiminizlə danışın

Oxuduğunuzu həkiminizə göstərin: o, bunun sizin diaqnozunuz və müalicənizlə əlaqəsini izah edəcək. Müalicəni özbaşına dəyişməyin.

05Tədqiqat xəbərindən söhbətə: dörd addım

Oxuyun, yoxlayın, soruşun, birlikdə qərar verin.

Oxuyun — Etibarlı mənbədən.1OxuyunEtibarlı mənbədən.
Yoxlayın — Mərhələ, iştirakçılar, nəticə.2YoxlayınMərhələ, iştirakçılar, nəticə.
Soruşun — Həkiminizə göstərin.3SoruşunHəkiminizə göstərin.
Qərar — Birlikdə, tələsmədən.4QərarBirlikdə, tələsmədən.
MənbəEtibarlı sayt.
HəkimFərdi izah.
TəhlükəsizlikMüalicəni özbaşına dəyişməmək.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
Nə üçün lazımdırMexanizmi və ilkin təhlükəsizliyi anlamaq.
MəhdudiyyətNəticələr insanlara birbaşa keçmir.
Yeniliyi necə oxumalıTədqiqat xəbəri ümid verir, amma hər yenilik hər kəsə uyğun deyil. Kimdə, hansı mərhələdə, neçə nəfərdə yoxlandığına baxın.
Həkiminizlə danışınOxuduğunuzu həkiminizə göstərin: o, bunun sizin diaqnozunuz və müalicənizlə əlaqəsini izah edəcək. Müalicəni özbaşına dəyişməyin.

07Əsas terminlər

In vitro
Şüşə qabda, canlı orqanizmdən kənarda.
In vivo
Canlı orqanizmdə.
Klinik tədqiqat
İnsanların könüllü iştirakı ilə yeni müalicənin yoxlanması.
Sübut
Etibarlı tədqiqatlarla təsdiqlənmiş nəticə.

08Əsas fikirlər

  • Öyrənin.
  • Həkimdən soruşun.
  • Qeyd edin.
  • Mənbəni yoxlayın.
  • Həkimlə danışın.

09Tez-tez verilən suallar

Siçanlarda işləyibsə, mənə də kömək edər?

Bilinmir; insan tədqiqatları lazımdır.

Nə qədər vaxt lazımdır?

Adətən illər.

Bu yenilik mənə uyğundurmu?

Bunu yalnız müalicə edən həkim sizin diaqnozunuza, mərhələyə və vəziyyətinizə görə deyə bilər.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Siçanlarda işləyibsə, mənə də kömək edər?

  2. Nə qədər vaxt lazımdır?

  3. Bu yenilik mənə uyğundurmu?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: in vitro
  2. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: in vivo
  3. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: animal model
  4. National Cancer Institute. What Are Clinical Trials?
  5. National Cancer Institute. Phases of Clinical Trials
  6. National Cancer Institute. Using Trusted Resources
  7. National Cancer Institute (NCI). Targeted Therapy to Treat Cancer
  8. National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: graft-versus-host disease
  9. National Cancer Institute. Immunotherapy Side Effects
  10. National Cancer Institute (NCI). Monoclonal Antibodies
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt

Saytın interaktiv versiyasını açın →