Psixologiya, ailə və məişət

Gecə təhlükəsizliyi: yıxılma və gecikmədən qorunmaq

Gecə qaranlıq, yuxulu vəziyyət, anemiya, dərmanlar və tez-tez tualetə getmək yıxılma riskini artırır. Trombositlər aşağı olanda yıxılma təhlükəli qanaxmaya səbəb ola bilər.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Gecə yumşaq zəif işıqla işıqlandırılmış qaranlıq dəhliz
Şəkil 1.Gecə yolu işıqlı saxlayın

01Qısa cavab

Yataqdan tualetə qədər gecə lampası qoyun. Yolu boşaldın: xalça, kabel, ayaqqabı olmasın. Qalxmazdan əvvəl bir dəqiqə oturun. Sürüşməyən şap-şap yatağın yanında olsun. Telefon, su, termometr, eynək əl altında. Yuxu dərmanları və ağrıkəsicilər başgicəllənmə verə bilər — gecə xüsusilə ehtiyatlı olun. Gecə hərarət, titrəmə, qanaxma, nəfəs darlığı olarsa — səhəri gözləməyin, komandaya və ya 112-yə zəng edin. Yanınızda yatan biri varsa, onu oyatmağa çəkinməyin.

02Sadə izah

Gecə lampası.

Boş yol.

Qalxmazdan əvvəl — oturun.

Simptom — səhəri gözləməyin.

03Elmi izah

NCI: trombositlər az olanda yıxılma və zərbələrdən qorunmaq qanaxma riskini azaldır.

NCI: kimyəvi terapiya neytrofilləri, trombositləri və eritrositləri azalda bilər; bu, infeksiya, qanaxma və yorğunluq riskini artırır.

04Bədəndə nə baş verir?

Anemiya

Hemoqlobin aşağı olanda tez qalxmaq huşunu itirməyə səbəb ola bilər.

Hamam

Hamamda tutacaq və sürüşməyən xalça («Vanna otağında təhlükəsizlik: yaş döşəmə və isti su»).

Neytrofillər

İnfeksiyaya qarşı ilk müdafiə; az olanda gigiyena xüsusilə vacibdir.

Trombositlər

Qanın laxtalanmasına kömək edir; az olanda zədələrdən qorunun.

05Gündəlik qoruma: dörd addım

Yu, qoru, yoxla, xəbər ver.

Yu — Əllər və şəxsi gigiyena.1YuƏllər və şəxsi gigiyena.
Qoru — Zədə və infeksiyadan.2QoruZədə və infeksiyadan.
Yoxla — Hərarət və dəri.3YoxlaHərarət və dəri.
Xəbər ver — Dəyişikliyi komandaya deyin.4Xəbər verDəyişikliyi komandaya deyin.
GigiyenaTəmiz əllər.
Hərarət38 °C həddi.
QorumaKomandanın qaydaları.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
AnemiyaHemoqlobin aşağı olanda tez qalxmaq huşunu itirməyə səbəb ola bilər.
HamamHamamda tutacaq və sürüşməyən xalça («Vanna otağında təhlükəsizlik: yaş döşəmə və isti su»).
Neytrofillərİnfeksiyaya qarşı ilk müdafiə; az olanda gigiyena xüsusilə vacibdir.
TrombositlərQanın laxtalanmasına kömək edir; az olanda zədələrdən qorunun.

07Əsas terminlər

Gecə lampası
Az işıq verən daimi lampa.
Yıxılma riski
Yıxılma ehtimalı.
ANC
Mütləq neytrofil sayı.
Trombositopeniya
Trombositlərin azalması.

08Əsas fikirlər

  • İşıq.
  • Boş yol.
  • Zəng edin.
  • Əlləri yuyun.
  • 38 °C — zəng edin.

09Tez-tez verilən suallar

Gecə tualetə tez-tez gedirəm.

Axşam mayeni bir az erkən için, komanda məhdudlaşdırmırsa.

Kimisə oyatmaq ayıbdır?

Xeyr — təhlükəsizlik daha vacibdir.

Hər gün nəyə diqqət edim?

Hərarət, qanaxma, yorğunluq və kateter yeri — dəyişiklik olsa, komandaya deyin.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Gecə tualetə tez-tez gedirəm.

  2. Kimisə oyatmaq ayıbdır?

  3. Hər gün nəyə diqqət edim?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. Infection and Neutropenia during Cancer Treatment
  2. National Cancer Institute. Bleeding and Bruising (Thrombocytopenia) and Cancer Treatment
  3. National Cancer Institute. Anemia and Cancer Treatment
  4. World Health Organization. World Hand Hygiene Day
  5. American Cancer Society. Depression and Cancer
  6. NHS (UK). Breathing exercises for stress
  7. Journal of Clinical Oncology, 2023. Management of Anxiety and Depression in Adult Survivors of Cancer: ASCO Guideline Update
  8. ESMO Open, 2023. Anxiety and depression in adult cancer patients: ESMO Clinical Practice Guideline
  9. Psycho-Oncology, 2019. Mindfulness-based interventions for psychological and physical health outcomes in cancer patients and survivors: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials
  10. Journal of Cancer Survivorship, 2013. Fear of cancer recurrence in adult cancer survivors: a systematic review of quantitative studies
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt