Qoxu dəyişikliyi: qoxulara qarşı sadə yollar
Müalicə zamanı qoxu hissi kəskinləşə və ya dəyişə bilər: əvvəl xoş olan yemək qoxusu ürəkbulanma yarada bilər. Bu bölmədə qoxuların təsirini azaltmağın yollarını izah edirik.

01Qısa cavab
02Sadə izah
Soyuq qida az qoxu verir.
Başqası bişirsin.
Havalandırın.
2 saat qaydası.
03Elmi izah
Qoxu və dad birlikdə işləyir; kimyaterapiya qoxu reseptorlarını da təsirləndirir və qoxuya qarşı həssaslıq ürəkbulanmanı artıra bilər.
ESPEN: xərçəng xəstələrində çəki və əzələ itkisinin qarşısını almaq üçün kifayət qədər enerji və zülal vacibdir; qidalanma vəziyyəti müntəzəm qiymətləndirilməlidir.
NCI: müalicənin yan təsirləri (ürəkbulanma, dad dəyişikliyi, ağız yaraları) üçün praktik qida məsləhətləri mövcuddur.
04Bədəndə nə baş verir?
Yemək yeri
Mətbəxdən uzaq, sərin və təmiz havalı yer.

Bişirmə
Qapaqlı qablar, sobada bişirmə, qısa vaxt.

Dietoloq
Çəki itkisi, iştahsızlıq və ya xüsusi pəhriz ehtiyacı varsa, xəstəxanada dietoloqla görüş istəyin.
Qida təhlükəsizliyi
Neytropeniya zamanı qida təhlükəsizliyi qaydaları (bax: «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim») hər mərhələdə qüvvədədir.
05Qidalanma: dörd addım
Qiymətləndir, riskli olanı dəyiş, təhlükəsiz bişir, mütəmadi ye.







06Əsas məqamlar cədvəldə
| Mövzu | Qısa izah |
|---|---|
Yemək yeri | Mətbəxdən uzaq, sərin və təmiz havalı yer. |
Bişirmə | Qapaqlı qablar, sobada bişirmə, qısa vaxt. |
Dietoloq | Çəki itkisi, iştahsızlıq və ya xüsusi pəhriz ehtiyacı varsa, xəstəxanada dietoloqla görüş istəyin. |
Qida təhlükəsizliyi | Neytropeniya zamanı qida təhlükəsizliyi qaydaları (bax: «Əl yuma: ən sadə qoruma» və «Yumurta və süd məhsulları: təhlükəsiz seçim») hər mərhələdə qüvvədədir. |
07Əsas terminlər
- Hiperosmiya
- Qoxuya artmış həssaslıq.
- Parosmiya
- Qoxunun təhrif olunması.
- Dietoloq
- Qidalanma üzrə mütəxəssis.
- Zülal
- Əzələ və toxumaların bərpası üçün qida maddəsi.
- Neytropeniya
- Neytrofillərin azalması.
08Əsas fikirlər
- Soyuq qidalar.
- Təmiz hava.
- Qoxulu yeməkləri azaldın.
- Pəhriz müalicə deyil.
- Dietoloqla danışın.
09Tez-tez verilən suallar
Bu nə qədər davam edir?
Çox vaxt müalicə bitəndən sonra azalır.
Ürəkbulanma ilə birlikdədirsə?
Ürəkbulanma bölməsinə baxın və komandaya deyin.
Xüsusi pəhriz leykozu sağalda bilərmi?
Xeyr. Yaxşı qidalanma müalicəyə dözümlülüyü dəstəkləyir, amma müalicə etmir.
10Həkimə veriləcək suallar
Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.
Bu nə qədər davam edir?
Ürəkbulanma ilə birlikdədirsə?
Xüsusi pəhriz leykozu sağalda bilərmi?
12Mənbələr
- National Cancer Institute. Eating Hints: Before, During, and After Cancer Treatment
- ESPEN. ESPEN practical guideline: Clinical Nutrition in cancer (2021)
- Leukemia & Lymphoma Society. Food and Nutrition
- World Health Organization. Healthy diet fact sheet
- NHS. Salt: the facts
- American Heart Association. Sodium and salt
- MedlinePlus. Sodium in diet
- Memorial Sloan Kettering Cancer Center — About Herbs. Turmeric
- Food Standards Agency (UK). Best before and use-by dates
- Centers for Disease Control and Prevention. Botulism: Prevention
Yemək yeri
Bişirmə