İmmunitet və infeksiyalardan qorunma

Ev, xəstəxana və ətraf mühit

Əsas məqalə («Əl gigiyenası və ev şəraiti») qorunmanın əsaslarını verir. Bu mövzu yaşadığınız və müalicə aldığınız məkana — evə, xəstəxana palatasına və ətrafdakı risklərə — baxır.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Açıq pəncərəli qonaq otağı.
Şəkil 1.Havalı və təmiz ev — Ev, xəstəxana və ətraf mühit

01Qısa cavab

Ev steril olmamalıdır; adi təmizlik kifayətdir. Tez-tez toxunulan səthləri (qapı dəstəkləri, telefon, pultlar) mütəmadi silin, otağı havalandırın, yataq dəstini müntəzəm dəyişin, vanna otağını quru saxlayın — küf rütubətdə yaranır. Tozlu işlər (təmir, süpürmə, tozsoranın çantasını boşaltma) başqaları tərəfindən, siz otaqda olmayanda edilsin. Tikinti sahələri küf sporlarının mənbəyidir. Xəstəxanada yüksək riskli xəstələr (məsələn, transplantasiya) xüsusi süzülmüş havalı (HEPA) palatalarda qala bilər; personal əl gigiyenasına əməl edir. Siz də personaldan və ziyarətçilərdən əllərini təmizləməyi xahiş edə bilərsiniz.

02Sadə izah

Steril yox, təmiz ev.

Toz və küf — əsas risk.

Xəstəxanada süzülmüş hava.

03Elmi izah

HEPA filtrləri: havadakı küf sporlarını tutur; allogen transplantasiya kimi yüksək riskli hallarda istifadə olunur.

Tikinti: xəstəxanada və evdə tikinti işləri Aspergillus infeksiyası riski ilə əlaqələndirilir.

04Bədəndə nə baş verir?

Havalı ev

Təmiz hava və adi təmizlik evi təhlükəsiz saxlayır.

Qorunan palata

Süzülmüş hava və qapalı qapı ən yüksək riskli dövrdə qoruyur.

Hava süzgəcli sakit palata.
Şəkil 2.Süzülmüş havalı palata.

Tikinti tozu

Tikinti sahələrindən uzaq durun — sporlar havada yayılır.

Hasar arxasında tikinti sahəsi.
Şəkil 3.Tikinti tozundan uzaq.

05Təhlükəsiz məkan

Dörd addım.

Təmizlik — Səthləri silmək.1TəmizlikSəthləri silmək.
Hava — Havalandırmaq.2HavaHavalandırmaq.
Toz — Ondan uzaq durmaq.3TozOndan uzaq durmaq.
Palata — Qorunan otaq.4PalataQorunan otaq.

06Ev və xəstəxana qaydaları

YerNə etmək
Mətbəx və vannaQuru saxlamaq, küfü başqası təmizləsin
Yataq otağıYataq dəstini dəyişmək, havalandırmaq
TəmirBaşqa otaqda və ya başqa vaxtda
Xəstəxana palatasıQapını bağlı saxlamaq, əl gigiyenası
ƏtrafTikinti və tozlu yerlərdən qaçmaq

07Əsas terminlər

HEPA
Yüksək səmərəli hava süzgəci.
Küf
Rütubətdə bitən göbələk.
Spor
Göbələyin çoxalma hissəciyi.
Dezinfeksiya
Səthlərdə mikrobları məhv etmək.
İzolyasiya
Xəstənin ayrı otaqda qorunması.

08Əsas fikirlər

  • Ev steril olmamalıdır.
  • Tez-tez toxunulan səthləri silin.
  • Rütubət və küfdən qaçın.
  • Tozlu işləri başqası etsin.
  • Tikintidən uzaq durun.
  • Xəstəxanada qaydalara əməl edin.

09Tez-tez verilən suallar

Ev bitkiləri saxlaya bilərəmmi?

Torpaqlı bitkilər riskli ola bilər; komandadan soruşun («Heyvanlar, bitkilər və torpaq»).

Tozsoran çəkə bilərəmmi?

Uzun neytropeniyada başqasına həvalə edin.

Palatadan çıxa bilərəmmi?

Komandanın qaydasına əməl edin; bəzən maska tələb olunur.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Ev bitkiləri saxlaya bilərəmmi?

  2. Tozsoran çəkə bilərəmmi?

  3. Palatadan çıxa bilərəmmi?

Suallarım

12Mənbələr

  1. World Health Organization (WHO). Hand hygiene
  2. American Cancer Society. Infections in People with Cancer
  3. National Cancer Institute (NCI). Infection and Neutropenia during Cancer Treatment
  4. World Health Organization (WHO). Vaccines and immunization: What is vaccination?
  5. The Lancet Infectious Diseases (ECIL 7), 2019. Vaccination of patients with haematological malignancies who did not have transplantations: guidelines from the 2017 European Conference on Infections in Leukaemia (ECIL 7)
  6. MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Shingles
  7. Allergy, Asthma & Clinical Immunology, 2018. Marshall JS et al. An introduction to immunology and immunopathology
  8. InformedHealth.org (IQWiG). What is an inflammation?
  9. National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: inflammation
  10. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). Healthy Habits: Antibiotic Do’s and Don’ts
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt