← Geri
Tədqiqatlar və yeni üsullar

Könüllü (məlumatlandırılmış) razılıq

Tədqiqata qoşulmazdan əvvəl sizə hər şeyi izah etməli və yazılı razılıq almalıdırlar. Razılıq — bir dəfəlik imza yox, bütün tədqiqat boyu davam edən prosesdir.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Yaşlı qadının əlləri qələmlə kağız blankı imzalayır
Şəkil 1.Qələm və sənəd

01Qısa cavab

Razılıq sənədində tədqiqatın məqsədi, prosedurlar, müddət, risklər, mümkün faydalar, alternativlər, məxfilik və əlaqə məlumatı yazılır. Sənədi evə aparmaq, ailə ilə müzakirə etmək və istədiyiniz qədər sual vermək hüququnuz var. Yeni məlumat yarananda sizə bildirilməli və razılığınız yenidən soruşulmalıdır. Uşaqlar üçün valideyn razılığı və uşağın öz razılığı (assent) alınır.

02Sadə izah

Hər şey izah olunur.

Tələsmək lazım deyil.

Suallar normaldır.

Proses davam edir.

03Elmi izah

NCI: məlumatlandırılmış razılıq tədqiqat barədə əsas faktların öyrənilməsi və qoşulma qərarı prosesidir.

NCI: yeni müalicələr laboratoriyadan klinik tədqiqatlara qədər mərhələ-mərhələ yoxlanılır; yalnız təhlükəsizliyi və faydası sübut olunanlar standart müalicəyə çevrilir.

04Bədəndə nə baş verir?

Sənəddə nə var

Məqsəd, risklər, alternativlər, məxfilik.

Söhbət
Şəkil 2.Söhbət — Könüllü (məlumatlandırılmış) razılıq

Sizin hüquqlarınız

Vaxt, suallar, surət, istənilən vaxt çıxmaq.

Azadlıq
Şəkil 3.Azadlıq — Könüllü (məlumatlandırılmış) razılıq

Yeniliyi necə oxumalı

Tədqiqat xəbəri ümid verir, amma hər yenilik hər kəsə uyğun deyil. Kimdə, hansı mərhələdə, neçə nəfərdə yoxlandığına baxın.

Həkiminizlə danışın

Oxuduğunuzu həkiminizə göstərin: o, bunun sizin diaqnozunuz və müalicənizlə əlaqəsini izah edəcək. Müalicəni özbaşına dəyişməyin.

05Tədqiqat xəbərindən söhbətə: dörd addım

Oxuyun, yoxlayın, soruşun, birlikdə qərar verin.

Oxuyun — Etibarlı mənbədən.1OxuyunEtibarlı mənbədən.
Yoxlayın — Mərhələ, iştirakçılar, nəticə.2YoxlayınMərhələ, iştirakçılar, nəticə.
Soruşun — Həkiminizə göstərin.3SoruşunHəkiminizə göstərin.
Qərar — Birlikdə, tələsmədən.4QərarBirlikdə, tələsmədən.
MənbəEtibarlı sayt.
HəkimFərdi izah.
TəhlükəsizlikMüalicəni özbaşına dəyişməmək.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
Sənəddə nə varMəqsəd, risklər, alternativlər, məxfilik.
Sizin hüquqlarınızVaxt, suallar, surət, istənilən vaxt çıxmaq.
Yeniliyi necə oxumalıTədqiqat xəbəri ümid verir, amma hər yenilik hər kəsə uyğun deyil. Kimdə, hansı mərhələdə, neçə nəfərdə yoxlandığına baxın.
Həkiminizlə danışınOxuduğunuzu həkiminizə göstərin: o, bunun sizin diaqnozunuz və müalicənizlə əlaqəsini izah edəcək. Müalicəni özbaşına dəyişməyin.

07Əsas terminlər

Məlumatlandırılmış razılıq
Tam məlumat əsasında könüllü qərar.
Assent
Uşağın öz razılığı.
Klinik tədqiqat
İnsanların könüllü iştirakı ilə yeni müalicənin yoxlanması.
Sübut
Etibarlı tədqiqatlarla təsdiqlənmiş nəticə.

08Əsas fikirlər

  • Öyrənin.
  • Həkimdən soruşun.
  • Qeyd edin.
  • Mənbəni yoxlayın.
  • Həkimlə danışın.

09Tez-tez verilən suallar

İmzalamağa məcburam?

Xeyr, qoşulmaq tamamilə könüllüdür.

Sənədi başa düşmürəm?

Sadə izah istəyin; tərcüməçi də tələb edə bilərsiniz.

Bu yenilik mənə uyğundurmu?

Bunu yalnız müalicə edən həkim sizin diaqnozunuza, mərhələyə və vəziyyətinizə görə deyə bilər.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. İmzalamağa məcburam?

  2. Sənədi başa düşmürəm?

  3. Bu yenilik mənə uyğundurmu?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. Informed Consent in Clinical Trials
  2. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: informed consent
  3. National Cancer Institute. Patient Safety in Clinical Trials
  4. National Cancer Institute. What Are Clinical Trials?
  5. National Cancer Institute. Phases of Clinical Trials
  6. National Cancer Institute. Using Trusted Resources
  7. National Cancer Institute. Placebos in Cancer Clinical Trials
  8. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: control group
  9. National Cancer Institute. Randomization in Clinical Trials
  10. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: randomized clinical trial
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt

Saytın interaktiv versiyasını açın →