Tədqiqatlar və yeni üsullar

Haploidentik transplantasiya: yarım uyğun qohum donor

Haploidentik donor — HLA tipinin yarısı uyğun olan qohumdur: valideyn, uşaq, çox vaxt qardaş-bacı. Bu, donoru olmayan bir çox xəstə üçün transplantasiyanı mümkün etdi.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Gülümsəyən ana və oğlu qucaqlaşır
Şəkil 1.Valideyn və övlad — mümkün yarı-uyğun donor

01Qısa cavab

Hər insan HLA genlərinin yarısını hər valideyndən alır, buna görə valideyn və uşaq demək olar ki, həmişə yarım uyğundur. Əvvəllər belə transplantasiyada RTPX və rədd riski çox yüksək idi. Transplantasiyadan bir neçə gün sonra verilən siklofosfamid kimi yanaşmalar reaktiv donor T-hüceyrələrini azaldır və nəticələri bir çox hallarda uyğun donorla müqayisə ediləcək səviyyəyə yaxınlaşdırıb. Seçim xəstəliyə, yaşa və mərkəzin təcrübəsinə bağlıdır.

02Sadə izah

Yarım uyğun.

Ailədən.

Tez tapılır.

Xüsusi profilaktika.

03Elmi izah

NCI: donor qohum ola bilər; uyğunluq HLA ilə qiymətləndirilir.

NCI: yeni müalicələr laboratoriyadan klinik tədqiqatlara qədər mərhələ-mərhələ yoxlanılır; yalnız təhlükəsizliyi və faydası sübut olunanlar standart müalicəyə çevrilir.

04Bədəndə nə baş verir?

Üstünlüklər

Donor tez tapılır, lazım olsa yenidən hüceyrə vermək mümkündür.

Ailə ağacı
Şəkil 2.Ailə ağacı — Haploidentik transplantasiya: yarım uyğun qohum donor

Risklər

İnfeksiyalar, RTPX, transplantasiyanın tutmaması.

Qoruyucu
Şəkil 3.Qoruyucu — Haploidentik transplantasiya: yarım uyğun qohum donor

Yeniliyi necə oxumalı

Tədqiqat xəbəri ümid verir, amma hər yenilik hər kəsə uyğun deyil. Kimdə, hansı mərhələdə, neçə nəfərdə yoxlandığına baxın.

Həkiminizlə danışın

Oxuduğunuzu həkiminizə göstərin: o, bunun sizin diaqnozunuz və müalicənizlə əlaqəsini izah edəcək. Müalicəni özbaşına dəyişməyin.

05Tədqiqat xəbərindən söhbətə: dörd addım

Oxuyun, yoxlayın, soruşun, birlikdə qərar verin.

Oxuyun — Etibarlı mənbədən.1OxuyunEtibarlı mənbədən.
Yoxlayın — Mərhələ, iştirakçılar, nəticə.2YoxlayınMərhələ, iştirakçılar, nəticə.
Soruşun — Həkiminizə göstərin.3SoruşunHəkiminizə göstərin.
Qərar — Birlikdə, tələsmədən.4QərarBirlikdə, tələsmədən.
MənbəEtibarlı sayt.
HəkimFərdi izah.
TəhlükəsizlikMüalicəni özbaşına dəyişməmək.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
ÜstünlüklərDonor tez tapılır, lazım olsa yenidən hüceyrə vermək mümkündür.
Risklərİnfeksiyalar, RTPX, transplantasiyanın tutmaması.
Yeniliyi necə oxumalıTədqiqat xəbəri ümid verir, amma hər yenilik hər kəsə uyğun deyil. Kimdə, hansı mərhələdə, neçə nəfərdə yoxlandığına baxın.
Həkiminizlə danışınOxuduğunuzu həkiminizə göstərin: o, bunun sizin diaqnozunuz və müalicənizlə əlaqəsini izah edəcək. Müalicəni özbaşına dəyişməyin.

07Əsas terminlər

Haploidentik
Yarım uyğun.
Post-transplant siklofosfamid
RTPX profilaktikası üsulu.
Klinik tədqiqat
İnsanların könüllü iştirakı ilə yeni müalicənin yoxlanması.
Sübut
Etibarlı tədqiqatlarla təsdiqlənmiş nəticə.

08Əsas fikirlər

  • Öyrənin.
  • Həkimdən soruşun.
  • Qeyd edin.
  • Mənbəni yoxlayın.
  • Həkimlə danışın.

09Tez-tez verilən suallar

Kim donor ola bilər?

Valideyn, uşaq, qardaş-bacı — komanda seçir.

Uyğun donordan pisdirmi?

Bir çox halda nəticələr yaxındır; həkim sizin halınızı qiymətləndirir.

Bu yenilik mənə uyğundurmu?

Bunu yalnız müalicə edən həkim sizin diaqnozunuza, mərhələyə və vəziyyətinizə görə deyə bilər.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Kim donor ola bilər?

  2. Uyğun donordan pisdirmi?

  3. Bu yenilik mənə uyğundurmu?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. Stem Cell and Bone Marrow Transplants for Cancer
  2. NMDP (Be The Match). About transplant
  3. National Cancer Institute. What Are Clinical Trials?
  4. National Cancer Institute. Phases of Clinical Trials
  5. National Cancer Institute. Using Trusted Resources
  6. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: informed consent
  7. NIHR. Be Part of Research
  8. NHS. Clinical trials
  9. Cancer Research UK. Find a clinical trial
  10. Indian Council of Medical Research. Clinical Trials Registry – India
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt