← Geri
Müalicə və müalicə prosesi

Yanaşı xəstəlik: ümumi qayda

Leykoz çox vaxt artıq başqa xroniki xəstəliyi olan insanlarda aşkar edilir. Bu, müalicəni mümkünsüz etmir, lakin daha diqqətli planlaşdırma tələb edir.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Tünd göy fonda bir yola birləşən iki işıq axını.
Şəkil 1.Leykoz və digər xəstəlik birlikdə planlaşdırılır.

01Qısa cavab

Yanaşı xəstəlik (komorbidlik) — leykozla eyni vaxtda mövcud olan başqa uzunmüddətli xəstəlikdir: ürək, böyrək, diabet, ağciyər, qaraciyər və s. Bu xəstəliklər leykoz müalicəsinin seçiminə, intensivliyinə və yan təsirlərinə təsir edə bilər; leykoz müalicəsi də öz növbəsində onların gedişini dəyişə bilər. Ümumi qayda sadədir: bütün həkimləriniz bir-birindən xəbərdar olmalı, bütün dərmanlarınız bir siyahıda toplanmalı, heç bir dərman özbaşına dayandırılmamalı və ya əlavə edilməməlidir.

02Sadə izah

Hamıya deyin. Hər həkim bütün xəstəliklərinizi bilməlidir.

Bir siyahı. Bütün dərmanlar bir yerdə.

Özbaşına dəyişiklik yoxdur. Hər dəyişiklik komanda ilə.

Birgə plan. Mütəxəssislər birlikdə işləyir.

03Elmi izah

Komorbidlik indeksləri: hematoloqlar müalicəni planlaşdırarkən yanaşı xəstəliklərin ağırlığını xüsusi şkalalarla qiymətləndirə bilərlər.

Qarşılıqlı təsir: leykoz dərmanları və digər dərmanlar eyni qaraciyər fermentlərindən keçə bilər; bu, səviyyələrə təsir edir.

Fərdi yanaşma: yaş tək başına deyil, ümumi vəziyyət və orqanların funksiyası müalicə seçiminə təsir edir.

04Bədəndə nə baş verir?

İki yol, bir plan

Leykoz və digər xəstəlik ayrı-ayrı deyil, birlikdə idarə olunur.

Mütəxəssislər birlikdə

Kardioloq, nefroloq və ya endokrinoloq hematoloqla əlaqədə olur.

Tünd göy fonda boş stullar və qovluqlar olan dəyirmi masa.
Şəkil 2.Mütəxəssislər birlikdə qərar verir.

Sağlamlıq qeydi

Xəstəliklərinizin və dərmanlarınızın qısa siyahısını həmişə yanınızda saxlayın.

Tünd göy fonda ürək simvollu dəftər.
Şəkil 3.Qısa sağlamlıq qeydi kömək edir.

05Ümumi qayda: dörd addım

Sadələşdirilmiş sxem.

Deyin — Bütün xəstəliklər.1DeyinBütün xəstəliklər.
Paylaşın — Məktublar və nəticələr.2PaylaşınMəktublar və nəticələr.
Yoxlayın — Dəyişiklikdən əvvəl.3YoxlayınDəyişiklikdən əvvəl.
Birləşdirin — Bir plan.4BirləşdirinBir plan.

06Kimə nə demək lazımdır

KiməNə deməkNiyə
HematoloqBütün xroniki xəstəliklər və dərmanlarMüalicə seçimi və təhlükəsizlik
Digər mütəxəssisLeykoz və onun müalicəsiDərmanların uyğunlaşdırılması
ƏczaçıBütün dərmanlar, bitkilər, əlavələrQarşılıqlı təsirlərin yoxlanılması

07Əsas terminlər

Komorbidlik
Eyni vaxtda olan başqa xəstəlik.
Xroniki xəstəlik
Uzun müddət davam edən xəstəlik.
Qarşılıqlı təsir
Bir dərmanın digərinə təsiri.
Multidissiplinar
Bir neçə ixtisasın birgə işi.

08Əsas fikirlər

  • Bütün xəstəlikləri hematoloqa deyin.
  • Digər həkimlərə leykoz barədə deyin.
  • Dərman siyahısını yeniləyin.
  • Heç bir dərmanı özbaşına dayandırmayın.
  • Əlavələri və bitkiləri də bildirin.
  • Kimin nəyə cavabdeh olduğunu soruşun.

09Tez-tez verilən suallar

Yanaşı xəstəlik müalicəni qeyri-mümkün edirmi?

Adətən yox; amma müalicə seçimi və nəzarət ona uyğunlaşdırıla bilər.

Digər dərmanlarımı dayandırmalıyammı?

Yalnız həkim desə; özbaşına dayandırmaq təhlükəli ola bilər.

Həkimlər bir-biri ilə necə əlaqə saxlayır?

Məktublar və nəticələr vasitəsilə; siz də nüsxələri gətirə bilərsiniz.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Yanaşı xəstəlik müalicəni qeyri-mümkün edirmi?

  2. Digər dərmanlarımı dayandırmalıyammı?

  3. Həkimlər bir-biri ilə necə əlaqə saxlayır?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute (NCI). Definition of comorbidity – NCI Dictionary of Cancer Terms
  2. National Cancer Institute (NCI). Side Effects of Cancer Treatment
  3. U.S. Food and Drug Administration (FDA). Drug Interactions: What You Should Know
  4. MedlinePlus. Methotrexate
  5. MedlinePlus. Mercaptopurine
  6. MedlinePlus. Daunorubicin
  7. Macmillan Cancer Support. Cancer treatment and heart health
  8. MedlinePlus. Cyclophosphamide
  9. MedlinePlus. Bendamustine injection
  10. MedlinePlus. Vincristine injection
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt

Saytın interaktiv versiyasını açın →