← Geri
İmmunitet və infeksiyalardan qorunma

Neytrofilləri və ANC-ni necə oxumalı

Əsas məqalə («Neytropeniya nədir?») qan analizini bütövlükdə izah edir. Bu mövzu yalnız bir göstəriciyə — mütləq neytrofil sayına (ANC) — dərindən baxır: necə hesablanır, nəyi göstərir və nəyi göstərmir.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Bir-birinə uyğun iki tapmaca parçası.
Şəkil 1.ANC iki parçadan hesablanır.

01Qısa cavab

Qan analizində leykositlərin ümumi sayı və onların növlərə görə bölgüsü (leykoformula) verilir. Neytrofillərin payı faizlə göstərilə bilər, amma infeksiya riskini faiz deyil, mütləq say — ANC — əks etdirir. ANC ümumi leykosit sayını neytrofillərin (seqmentnüvəli və çubuqnüvəli) payına vurmaqla hesablanır; bir çox laboratoriya onu birbaşa verir. Ölçü vahidləri laboratoriyadan asılı olaraq fərqli yazıla bilər, ona görə öz hesabatınızı komandanızla birlikdə oxuyun. Bir rəqəmdən çox, dinamika — azalır, ən aşağıdadır, yoxsa qalxır — vacibdir.

02Sadə izah

ANC — mütləq neytrofil sayı.

Faiz yox, mütləq say vacibdir.

Dinamika bir rəqəmdən önəmlidir.

03Elmi izah

Hesablama: ANC = ümumi leykosit × (seqmentnüvəli + çubuqnüvəli neytrofillərin payı).

Tələ: kəskin leykozda ümumi leykosit yüksək ola bilər, amma ANC çox aşağı ola bilər, çünki hüceyrələrin çoxu blastdır.

04Bədəndə nə baş verir?

İki parça

ANC iki məlumatdan yaranır: ümumi leykosit sayı və neytrofillərin payı.

Hüceyrələrin bölgüsü

Leykoformula ağ hüceyrələri beş növə ayırır.

Beş qaba ayrılmış ağ hüceyrələr.
Şəkil 2.Leykoformula hüceyrələri növlərə ayırır.

Trend

Bir neçə günün nəticələri birlikdə daha çox şey deyir.

Təqvim səhifələri üzərində qalxan xətt.
Şəkil 3.Bir neçə nəticə trend göstərir.

05ANC-ni oxumaq

Dörd addım.

Nümunə — Qan götürülür.1NümunəQan götürülür.
Say — Ümumi leykositlər.2SayÜmumi leykositlər.
Pay — Neytrofil payı.3PayNeytrofil payı.
Müqayisə — Dinamikaya baxılır.4MüqayisəDinamikaya baxılır.

06Hesabatda nə axtarmalı

SətirNə deyir
Leykositlər (WBC)Ağ hüceyrələrin ümumi sayı
Neytrofillər, %Pay — tək başına riski göstərmir
Neytrofillər, mütləq (ANC)İnfeksiya riskinin əsas göstəricisi
BlastlarLeykoz hüceyrələrinin olması
MonositlərBərpanın erkən işarəsi ola bilər

07Əsas terminlər

ANC
Mütləq neytrofil sayı.
Leykoformula
Ağ hüceyrələrin növlərə görə bölgüsü.
Seqmentnüvəli
Yetkin neytrofil.
Çubuqnüvəli
Bir az gənc neytrofil.
İstinad intervalı
Laboratoriyanın norma diapazonu.

08Əsas fikirlər

  • ANC infeksiya riskini göstərir.
  • Faiz tək başına kifayət deyil.
  • Yüksək leykosit aşağı ANC ilə birgə ola bilər.
  • Vahidlər laboratoriyaya görə fərqlənir.
  • Dinamikaya baxın.
  • Hesabatı komanda ilə oxuyun.

09Tez-tez verilən suallar

Hesabatımda ANC yoxdur — nə edim?

Laboratoriyadan və ya həkimdən soruşun; onu leykoformuladan hesablamaq olar.

ANC aşağıdırsa, nə edim?

Qorunma qaydalarına əməl edin və qızdırmada dərhal müraciət edin («Xəstədə qızdırma»).

ANC nə vaxt qalxacaq?

Müalicədən asılıdır; monositlərin artması bəzən erkən işarədir.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Hesabatımda ANC yoxdur — nə edim?

  2. ANC aşağıdırsa, nə edim?

  3. ANC nə vaxt qalxacaq?

Suallarım

12Mənbələr

  1. MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Blood Differential
  2. MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). White Blood Count (WBC)
  3. National Cancer Institute (NCI). Definition: neutropenia
  4. American Red Cross. Blood Types Explained – A, B, AB and O
  5. The Lancet Infectious Diseases (ECIL 7), 2019. Vaccination of haemopoietic stem cell transplant recipients: guidelines of the 2017 European Conference on Infections in Leukaemia (ECIL 7)
  6. Clinical Infectious Diseases (IDSA), 2011. Clinical practice guideline for the use of antimicrobial agents in neutropenic patients with cancer: 2010 update by the Infectious Diseases Society of America
  7. Journal of Clinical Oncology (ASCO and IDSA), 2018. Outpatient Management of Fever and Neutropenia in Adults Treated for Malignancy: ASCO and IDSA Clinical Practice Guideline Update
  8. Centers for Disease Control and Prevention (CDC). About C. diff
  9. MedlinePlus (U.S. National Library of Medicine). Aspergillosis
  10. Clinical Infectious Diseases (IDSA), 2016. Practice Guidelines for the Diagnosis and Management of Aspergillosis: 2016 Update by the IDSA
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt

Saytın interaktiv versiyasını açın →