Ölkələr

Azərbaycan: Psixoloji dəstək

Leykoz təkcə bədənə deyil, hisslərə də təsir edir. Bu fəsil Azərbaycanda psixoloji dəstəyi necə tapmağı və özünüzə necə kömək etməyi izah edir.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Tünd göy fonda sakit otaqda üz-üzə iki boş kreslo.
Şəkil 1.Mütəxəssislə danışmaq yükü yüngülləşdirir.

01Qısa cavab

Diaqnoz və uzun müalicə qorxu, kədər, qəzəb, yuxusuzluq və təklik hissi yarada bilər. Bu hisslər normaldır, amma uzun sürərsə və gündəlik həyata mane olarsa, mütəxəssis köməyi lazımdır. Psixoloji dəstəyi müalicə mərkəzinin psixoloqu, sosial işçisi, xəstə birlikləri və onlayn qruplar vasitəsilə tapmaq olar. Ailə üzvləri də dəstəyə layiqdir.

02Sadə izah

Hisslər normaldır.

Danışmaq yükü yüngülləşdirir.

Mütəxəssis — uzun sürən kədər və narahatlıqda.

03Elmi izah

Emosiyalar: NCI-yə görə xərçəngli insanlarda narahatlıq və depressiya tez-tez rast gəlinir və müalicə oluna bilər.

Uyğunlaşma: NCI danışmaq, dəstək qrupları və rahatlama üsullarını faydalı yollar kimi göstərir.

04Bədəndə nə baş verir?

Hisslərinizi tanıyın

Hissinizi adlandırmaq — «qorxuram», «yoruldum» — onu idarə etməyə kömək edir. Gündəlik yazmaq da faydalıdır.

Tünd göy fonda sübh çağı pəncərə kənarında açıq dəftər.
Şəkil 2.Hissləri yazmaq kömək edir.

Kimə müraciət etməli?

Müalicə mərkəzinin psixoloqu, sosial işçisi və ya həkiminiz sizi mütəxəssisə yönəldə bilər. Xəstə birliklərində eyni yolu keçən insanlarla danışmaq dəstək verir.

Dəstək qrupları

Qrup görüşləri və onlayn icmalar təklik hissini azaldır. Neytropeniya dövründə onlayn format daha təhlükəsizdir.

Tünd göy fonda dairə şəklində kiçik isti işıqlar.
Şəkil 3.Siz tək deyilsiniz — Azərbaycan: Psixoloji dəstək

05Özünə kömək dörd addımda

Kiçik addımlar, böyük rahatlıq.

Adlandırın — Hissi sözlə deyin.1AdlandırınHissi sözlə deyin.
Danışın — Yaxınınızla və ya mütəxəssislə.2DanışınYaxınınızla və ya mütəxəssislə.
Nəfəs — Yavaş, dərin nəfəs.3NəfəsYavaş, dərin nəfəs.
Yönləndirmə — Komandadan psixoloq istəyin.4YönləndirməKomandadan psixoloq istəyin.
RahatlıqGərginlik azalır.
YuxuYaxşılaşa bilər.
GücMüalicəyə davam etmək asanlaşır.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
Hisslərinizi tanıyınHissinizi adlandırmaq — «qorxuram», «yoruldum» — onu idarə etməyə kömək edir. Gündəlik yazmaq da faydalıdır.
Kimə müraciət etməli?Müalicə mərkəzinin psixoloqu, sosial işçisi və ya həkiminiz sizi mütəxəssisə yönəldə bilər. Xəstə birliklərində eyni yolu keçən insanlarla danışmaq dəstək verir.
Dəstək qruplarıQrup görüşləri və onlayn icmalar təklik hissini azaldır. Neytropeniya dövründə onlayn format daha təhlükəsizdir.

07Əsas terminlər

Narahatlıq
Davamlı həyəcan və qorxu.
Depressiya
Uzun sürən kədər və maraq itkisi.
Psixoonkologiya
Xərçəngdə psixoloji yardım sahəsi.
Dəstək qrupu
Oxşar təcrübəli insanların görüşü.

08Əsas fikirlər

  • Hisslər normaldır.
  • Danışmaq kömək edir.
  • Mütəxəssis köməyi mövcuddur.
  • Ailə də dəstəyə layiqdir.
  • Təhlükəli fikirlərdə — dərhal kömək.

09Tez-tez verilən suallar

Psixoloqa getmək zəiflikdirmi?

Xeyr. Bu, müalicənin bir hissəsidir.

Antidepressant qəbul etmək olarmı?

Bunu həkim qərar verir; bəzi dərmanlar leykoz dərmanları ilə qarşılıqlı təsirə girə bilər.

Uşağım çox qorxur, nə edim?

Ona sadə dillə izah edin, suallarına cavab verin və uşaq psixoloqu barədə soruşun.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Psixoloqa getmək zəiflikdirmi?

  2. Antidepressant qəbul etmək olarmı?

  3. Uşağım çox qorxur, nə edim?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute (NCI). Feelings and Cancer
  2. National Cancer Institute (NCI). Adjusting to Cancer
  3. National Cancer Institute (NCI). Support for Families When Someone Has Cancer
  4. State haematology centre (Baku). Official website (in Azerbaijani)
  5. Nutrition.gov (USDA). Official website
  6. U.S. Environmental Protection Agency (EPA). Private drinking water wells
  7. U.S. Environmental Protection Agency (EPA). Ground water and drinking water
  8. U.S. Department of Labor. Family and Medical Leave Act
  9. 988 Suicide & Crisis Lifeline. Official website
  10. 911.gov. Official 911 information
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt