İnfeksiyadan şübhələnəndə nə etməli
Əsas məqalə («Qızdırma: nə vaxt təcili müraciət etməli») infeksiyanı tanımağı izah edir. Bu mövzu praktik fəaliyyət planıdır: şübhə yaranandan xəstəxanaya çatana qədər addım-addım nə etməli.

01Qısa cavab
02Sadə izah
Planı əvvəlcədən alın.
Ölçün, zəng edin, gedin.
“Mən neytropeniyadayam” deyin.
03Elmi izah
Nə demək lazımdır: diaqnoz, son müalicə tarixi, ANC (bilinirsə), kateter, allergiyalar — bu məlumat triajı sürətləndirir.
Gözləmə zamanı: təcili yardımda başqa xəstələrdən mümkün qədər uzaqda oturmaq və maska taxmaq faydalıdır.
04Bədəndə nə baş verir?
Soyuducuda plan
Plan görünən yerdə olsun ki, ailə üzvləri də bilsin.
Hazır çanta
Dərman siyahısı və qızdırma kartı olan çanta vaxt qazandırır.

Aydın zəng
Qısa və dəqiq məlumat komandanın tez qərar verməsinə kömək edir.

05Şübhədən xəstəxanaya
Dörd addım.




06Zəng zamanı nə demək
| Məlumat | Niyə |
|---|---|
| Diaqnoz | Riski qiymətləndirmək üçün |
| Son müalicə tarixi | Neytropeniya ehtimalı |
| Temperatur və əlamətlər | Təcililiyi müəyyən etmək |
| Kateter/port | İnfeksiya mənbəyi ola bilər |
| Allergiyalar | Antibiotik seçimi |
07Əsas terminlər
- Fəaliyyət planı
- Nə vaxt və necə yardım istəmək barədə yazılı qaydalar.
- Qızdırma kartı
- Diaqnoz və riski göstərən kart.
- Triaj
- Prioritetin müəyyənləşdirilməsi.
- Kontakt nömrəsi
- Gecə-gündüz komandanın nömrəsi.
- Dərman siyahısı
- Qəbul etdiyiniz bütün dərmanlar.
08Əsas fikirlər
- Planı əvvəlcədən alın.
- Temperaturu ölçün və yazın.
- Qızdırmanı gizlətməyin.
- Komandaya tez zəng edin.
- Çantanı hazır saxlayın.
- Neytropeniyanı dərhal deyin.
09Tez-tez verilən suallar
Komanda cavab vermirsə?
Təcili yardıma gedin və ya zəng edin.
Taksi ilə gedə bilərəmmi?
Ağır əlamətlər yoxdursa, bəli; ağır əlamətlərdə təcili yardım çağırın.
Uşağım üçün də eynidirmi?
Bəli; uşaq komandası öz həddini verəcək.
10Həkimə veriləcək suallar
Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.
Komanda cavab vermirsə?
Taksi ilə gedə bilərəmmi?
Uşağım üçün də eynidirmi?
12Mənbələr
- National Cancer Institute (NCI). Infection and Neutropenia during Cancer Treatment
- American Cancer Society. Infections in People with Cancer
- NHS. Sepsis
- National Cancer Institute (NCI), SEER Training. Thymus
- National Cancer Institute (NCI), SEER Training. Tonsils
- Journal of Allergy and Clinical Immunology, 2010. Chaplin DD. Overview of the immune response
- National Cancer Institute (NCI), SEER Training. Components of the Lymphatic System
- National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: lymph
- National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: lymphadenopathy
- Cancer Research UK. The lymphatic system and cancer