Tibbi lüğət

Karyotip

Karyotip — hüceyrənin bütün xromosomlarının ölçüyə görə düzülmüş şəklidir. Leykemiyada sayca və quruluşca dəyişiklikləri axtarmaq üçün edilir.

Son yenilənmə: Oxuma müddəti ~1 dəq
Mikroskop altında bölünən bir insan hüceyrəsinin yayılmış xromosomları
Şəkil 1.Kariotip üçün bölünən hüceyrənin xromosomları

01Qısa cavab

Sümük iliyi hüceyrələri laboratoriyada bölünməyə məcbur edilir, xromosomlar boyanır və mikroskopda sayılır. Belə tapıla bilər: translokasiyalar, silinmələr, əlavə və ya çatışmayan xromosomlar, mürəkkəb karyotip. Bu nəticələr risk qrupunu və müalicə planını müəyyən etməyə kömək edir. Nəticə adətən 1–3 həftə çəkir və xüsusi qısaltmalarla yazılır (məsələn, t(9;22)).

02Sadə izah

Bütün xromosomlar.

Ölçüyə görə düzülür.

Dəyişikliklər görünür.

Risk qrupu üçün.

03Elmi izah

NCI: karyotipləmə hüceyrədə xromosomların sayını və quruluşunu yoxlayır.

NCI lüğəti: xərçəng terminlərinin sadə dildə izahlarını verir; dəqiq məna sizin vəziyyətinizdə həkimlə aydınlaşdırılır.

04Bədəndə nə baş verir?

Yazılış

Məsələn, 46,XX normal qadın karyotipidir.

Bölünən hüceyrə
Şəkil 2.Bölünən hüceyrə — Karyotip

Mürəkkəb karyotip

Bir neçə dəyişiklik — həkim izah edəcək.

Dəyişmiş seqment
Şəkil 3.Dəyişmiş seqment — Karyotip

Bu sözü harada görəcəksiniz

Analiz cavablarında, çıxarışlarda, həkimlə söhbətdə. Sözü yazın və mənasını soruşun.

Həkimdən soruşun

Ümumi məna ilə sizin nəticənizin mənası fərqli ola bilər. «Bu, mənim üçün nə deməkdir?» sualı ən vacibdir.

05Tanış olmayan sözdən aydın cavaba: dörd addım

Yazın, baxın, sual hazırlayın, soruşun.

Yazın — Cavabdan və ya söhbətdən.1YazınCavabdan və ya söhbətdən.
Baxın — Sadə mənasını öyrənin.2BaxınSadə mənasını öyrənin.
Sual — Bu mənim üçün nə deməkdir?3SualBu mənim üçün nə deməkdir?
Soruşun — Fərdi izahı həkim verir.4SoruşunFərdi izahı həkim verir.
AnlayışNəticələr daha az qorxulu görünür.
SöhbətHəkimlə ortaq dil.
TəhlükəsizlikÖzbaşına nəticə çıxarmamaq.

06Əsas məqamlar cədvəldə

MövzuQısa izah
YazılışMəsələn, 46,XX normal qadın karyotipidir.
Mürəkkəb karyotipBir neçə dəyişiklik — həkim izah edəcək.
Bu sözü harada görəcəksinizAnaliz cavablarında, çıxarışlarda, həkimlə söhbətdə. Sözü yazın və mənasını soruşun.
Həkimdən soruşunÜmumi məna ilə sizin nəticənizin mənası fərqli ola bilər. «Bu, mənim üçün nə deməkdir?» sualı ən vacibdir.

07Əsas terminlər

Sitogenetika
Xromosomların öyrənilməsi.
Normal karyotip
Görünən dəyişiklik yoxdur.
Termin
Tibbdə dəqiq mənası olan söz.
Arayış dəyəri
Laboratoriyanın normal hesab etdiyi aralıq.

08Əsas fikirlər

  • Öyrənin.
  • Həkimdən soruşun.
  • Qeyd edin.
  • Sözü yazın.
  • Mənanı soruşun.

09Tez-tez verilən suallar

Normal karyotip yaxşıdır?

Bu, yalnız bir hissədir; digər testlər də nəzərə alınır.

Qısaltmaları necə başa düşüm?

Həkimdən sadə izah istəyin.

Nəticəmdə bu söz var — narahat olmalıyammı?

Sözün özü ciddi və ya yüngül vəziyyət demək deyil; izahı həkimdən alın.

10Həkimə veriləcək suallar

Bu sualları qəbula aparın. Saxladıqlarınız «Suallarım» səhifəsində toplanır və yalnız bu cihazda qalır.

  1. Normal karyotip yaxşıdır?

  2. Qısaltmaları necə başa düşüm?

  3. Nəticəmdə bu söz var — narahat olmalıyammı?

Suallarım

12Mənbələr

  1. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: karyotyping
  2. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: cytogenetics
  3. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms: chromosome
  4. National Cancer Institute. NCI Dictionary of Cancer Terms
  5. National Cancer Institute. Leukemia
  6. National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: induction therapy
  7. National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: consolidation therapy
  8. National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: febrile neutropenia
  9. National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: platelet
  10. National Cancer Institute (NCI). NCI Dictionary of Cancer Terms: transfusion
Tibbi xəbərdarlıqBu məlumat yalnız maarifləndirmə üçündür və həkim məsləhətini əvəz etmir.
Son yenilənmə: ← Siyahıya qayıt